eKo

ΡΟΔΟΣ: Τι γίνεται με τα επικίνδυνα απόβλητα;

2010-03-12T07:01:00.000-08:00

Ένα κομμάτι της διαχείρισης των αποβλήτων είναι και η διαχείριση των επικίνδυνων αποβλήτων (ΕΠ.ΑΠ) όπως αυτά προσδιορίζονται από την εθνική και ευρωπαϊκή νομοθεσία.

Σύμφωνα με την απόφαση 94/3/ΕΚ της Επιτροπής το 1993 καθιερώθηκε ο Ευρωπαϊκός Κατάλογος Αποβλήτων (ΕΚΑ) ο οποίος βέβαια έχει αναθεωρηθεί και τροποποιηθεί αρκετές φορές μέχρι σήμερα. Με τον κατάλογο αυτό όλα τα απόβλητα κατατάσσονται σε είκοσι (20) ευρείες κατηγορίες και 645 ειδικότερους τύπους. Η κάθε κατηγορία περιλαμβάνει και τα λεγόμενα επικίνδυνα απόβλητα τα οποία πρέπει να τυγχάνουν ειδικής επεξεργασίας και διάθεσης (σημειώνονται με αστερίσκο). Η ευθύνη για τη διαχείριση των επικίνδυνων αυτών αποβλήτων καθώς και το κόστος, επιβαρύνει τον κάτοχο του απόβλητου.

Τι εννοούμε όταν λέμε επικίνδυνα απόβλητα;

Με τον όρο επικίνδυνα απόβλητα (ΕΠ.ΑΠ) εννοούμε εκείνα τα απόβλητα που περιέχουν ουσίες που χαρακτηρίζονται ως τοξικές, εκρηκτικές, εύφλεκτες, καρκινογόνες, ραδιενεργές, ερεθιστικές και μεταλλαξιογόνες καθώς και κάθε ουσία που μπορεί να προκαλέσει αλλοιώσεις στα νερά (επιφανειακά ή υπόγεια), τον αέρα ή το έδαφος.

Οι πλέον σημαντικές κατηγορίες επικίνδυνων αποβλήτων είναι:

· Τα νοσοκομειακά απόβλητα

· Τα χρησιμοποιημένα ορυκτέλαια

· Οι συσσωρευτές μολύβδου και οι ηλεκτρικές στήλες

· Τα πολυχλωροδιφαινύλια και πολυχλωροτριφαινύλια ( PCB / PCT )

· Τα βιομηχανικά απόβλητα (κυρίως από τους κλάδους της μεταλλουργίας, της διύλισης του αργού πετρελαίου και της παραγωγής χημικών προϊόντων και λιπασμάτων)

Για την προσωρινή αντιμετώπιση του υφιστάμενου προβλήματος διαχείρισης των ΕΠ.ΑΠ, οι παραγωγοί ή οι κάτοχοι τους οφείλουν να προβαίνουν στις προβλεπόμενες από τη νομοθεσία ενέργειες για να τους χορηγηθεί από τις αρμόδιες υπηρεσίες άδεια προσωρινής αποθήκευσης, κυρίως στους χώρους των εργοστασίων ή σε άλλους κατάλληλους χώρους όπου λαμβάνονται τα αναγκαία μέτρα προστασίας του περιβάλλοντος. Το βασικό νομοθέτημα που καθορίζει τη διαχείριση των ΕΠ.ΑΠ είναι η ΟΔΗΓΙΑ 91 / 689 / ΕΟΚ για «Επικίνδυνα Απόβλητα» του Συμβουλίου της 12ης Δεκεμβρίου 1991 των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων (EEL 377 / 20 / 31.12.91).

Δημοτικά απόβλητα

Να σημειωθεί ότι από τα 20 παραπάνω κατηγορίες μόνο μία (1) είναι τα δημοτικά απόβλητα. Τα περισσότερα από τα δημοτικά απόβλητα διαχειρίζονται από τους δήμους όμως ανάμεσα σε αυτά υπάρχουν και αρκετά επικίνδυνα τα οποία και αυτά είναι ευθύνη του εκάστοτε κατόχου να τα διαθέτει με ασφάλεια. Σύμφωνα λοιπόν με την πρόβλεψη της νομοθεσίας για όλα τα επικίνδυνα απόβλητα, ακόμα και τα δημοτικά, ο κάτοχος θα πρέπει να έρχεται σε επαφή με μια αδειοδοτημένη επιχείρηση διαχείρισης επικίνδυνων αποβλήτων που υπάρχουν στη χώρα μας αλλά και στο νησί μας, η οποία θα φροντίσει για την ασφαλή διάθεση των αποβλήτων.

Οι βασικές αρχές της Ευρωπαϊκής Ένωσης

Οι βασικές αρχές της πολιτικής της Ευρωπαϊκής Ένωσης όσον αφορά το Περιβάλλον είναι:

 η αρχή της προφύλαξης

 η αρχή «ο ρυπαίνων πληρώνει»

 η αρχή της πρόληψης σύμφωνα με την οποία η παραγωγή αποβλήτων πρέπει να μειωθεί και

 η αρχή της εγγύτητας σύμφωνα με την οποία τα απόβλητα θα πρέπει να διατίθενται κοντά στο σημείο παραγωγής.

Τι γίνεται στην πραγματικότητα

Στη χώρα μας υπάρχει ένας σημαντικός αριθμός ρυπασμένων χώρων είτε εξαιτίας της ανεξέλεγκτης διάθεσης ΕΠ.ΑΠ είτε εξαιτίας των κατάλοιπων σε περιοχές με μεταλλευτικές δραστηριότητες, αποθήκευσης πετρελαιοειδών κλπ. Πολλά απόβλητα δηλαδή διατίθενται ανεξέλεγκτα ή καταλήγουν σε οργανωμένες ή πρόχειρες χωματερές (οι οποίες ακόμα λειτουργούν, παράνομα βέβαια, και στο νησί μας) ή σε χώρους υγειονομικής ταφής απορριμμάτων (ΧΥΤΑ). Το πρόβλημα επιτείνεται από τις ελλείψεις του νομοθετικού πλαισίου. Στην πραγματικότητα δηλαδή λίγες είναι οι επιχειρήσεις και επαγγελματίες που φροντίζουν για την ασφαλή διάθεση των επικίνδυνων αποβλήτων τους. Οι περισσότεροι «βολεύονται» με το να τα απορρίπτουν με τα υπόλοιπα αστικά απορρίμματα ή να τα διαθέτουν ανεξέλεγκτα.

Στο νησί μας τα κυριότερα επικίνδυνα απόβλητα φαίνεται να είναι τα νοσοκομειακά και άλλα απόβλητα από την περίθαλψη ανθρώπων και ζώων, τα φάρμακα, τα φυτοφάρμακα, χρώματα και άλλες ουσίες από τις κατασκευές, οικιακές συσκευές που δεν ανακυκλώνονται και περιέχουν επικίνδυνες ουσίες , τα ορυκτέλαια και άλλα υλικά από συνεργεία, οι λάμπες που περιέχουν υδράργυρο, οι συσσωρευτές και οι ηλεκτρικές στήλες. Παρόλο που για αρκετά από αυτά υπάρχουν συστήματα διαχείρισης φαίνεται ότι δεν υπάρχει συμμόρφωση ούτε βέβαια ο σχετικός έλεγχος. Να θυμίσουμε εδώ ότι οι εργαζόμενοι στο ΧΥΤΑ απευθύνθηκαν στον Εισαγγελέα Πρωτοδικών επειδή το Νοσοκομείο Ρόδου διέθετε εκεί τα επικίνδυνά του απόβλητα.

Δυστυχώς αυτά θεωρούνται από κάποιους λεπτομέρειες μιας και ακόμα δεν μπορεί να γίνει καν σωστή διαχείριση των δημοτικών μη επικίνδυνων αποβλήτων. Η σύσταση του Φορέα Διαχείρισης Στερεών Αποβλήτων (ΦΟ.Δι.Σ.Α.) καθυστερεί αφού δεν έχουν ληφθεί ακόμα αποφάσεις από όλα τα δημοτικά συμβούλια του νησιού, ο ΧΥΤΑ Ν. Ρόδου δεν προβλέπεται να κατασκευάζεται σύντομα, ο ΧΥΤΑ Βορείου Τριγώνου σε περίπου 11 μήνες θα κλείσει, οι χωματερές εξακολουθούν να λειτουργούν παράνομα και η ανακύκλωση για τα οικιακά απορρίμματα αποτελεί ακόμα όνειρο παρά τις όποιες σπασμωδικές ενέργειες.

Έρευνα – Κείμενο:

Δημήτρης Γρηγοριάδης

Με μεγάλη συμμετοχή και επιτυχία έγινε η συνάντηση των φορέων και πολιτών που ενεργοποιούνται σε θέματα, περιβάλλοντος και εθελοντισμού την Παρασκευή 19 Φεβρουαρίου στα γραφεία του Δικηγορικού Συλλόγου Ρόδου.

Στη συνάντηση συμμετείχαν εκπρόσωποι των παρακάτω φορέων και οργανώσεων:

ΑΝΤΙΠΥΡΗΝΙΚΟ ΠΑΡΑΤΗΡΗΤΗΡΙΟΥ ΜΕΣΟΓΕΙΟΥ

ΝΟΜΑΡΧΙΑΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΣΥΡΙΖΑ

ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ ΣΟΡΩΝΗΣ

ΣΥΛΛΟΓΟΣ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ ΡΟΔΟΥ

ΜΟΥΣΕΙΟ ΑΓΡΟΤΙΚΗΣ ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΗΣ & ΛΑΟΓΡΑΦΙΚΗΣ ΚΛΗΡΟΝΟΜΙΑΣ ΡΟΔΟΥ

ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ ΑΓ. ΝΙΚΟΛΑΟΥ, ΑΓ. ΓΕΩΡΓΙΟΥ, ΑΓ. ΔΗΜΗΤΡΙΟΥ

ΣΥΛΛΟΓΟΣ ΡΑΔΙΟΣΥΧΝΟΤΗΤΩΝ ΠΟΛΙΤΩΝ Ν. ΔΩΔΕΚΑΝΗΣΟΥ CBR

ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ ΝΟΜΑΡΧΙΑΚΗΣ ΑΥΤΟΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΔΩΔΕΚΑΝΗΣΟΥ

ΝΟΜΑΡΧΙΑΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΩΝ- ΕΘΕΛΟΝΤΙΣΜΟΎ - ΚΟΙΝΩΝ. ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗΣ

ΛΕΣΧΗ LIONS ΡΟΔΟΥ

ΣΩΜΑ ΕΘΕΛΟΝΤΩΝ ΣΑΜΑΡΕΙΤΩΝ, ΔΙΑΣΩΣΤΩΝ & ΝΑΥΑΓΟΣΩΣΤΩΝ Ε.Ε.Σ. ΡΟΔΟΥ

ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ ΝΟΤΙΑΣ ΡΟΔΟΥ "ΑΡΚΕΥΤΑΣ"

ΤΟΜΕΑΣ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ ΔΙΚΗΓΟΡΙΚΟΥ ΣΥΛΛΟΓΟΥ ΡΟΔΟΥ

ΔΗΜΑΡΧΟΣ ΑΤΑΒΥΡΟΥ & ΕΘΕΛΟΝΤΙΚΟ ΠΥΡΟΣΒΕΣΤΙΚΟ ΚΛΙΜΑΚΙΟ ΔΗΜΟΥ ΑΤΑΒΥΡΟΥ

ΔΕΚΡ

ΣΩΜΑ ΕΛΛΗΝΩΝ ΠΡΟΣΚΟΠΩΝ ΔΩΔΕΚΑΝΗΣΟΥ

Τα Οικολογικά – Ροδιακά θέλουν να ευχαριστήσουν όλους όσοι παραβρεθήκαν καθώς και το Δικηγορικό Σύλλογο Ρόδου για τη φιλοξενία .

Ρόδος: Αφιερωμένο στους (αν)αρμόδιους

2010-01-27T23:54:00.000-08:00

Τα φοινικόδεντρα συνεχίζουν να πεθαίνουν αβοήθητα χωρίς να θάβονται αυξάνοντας με γεωμετρική πρόοδο τα κρούσματα

Πριν από ένα χρόνο (22 Ιανουαρίου 2009) κάναμε το πρώτο μας αφιέρωμα στα φοινικόδεντρα που πεθαίνουν αβοήθητα στο νησί μας, και όχι μόνο, από τον ερυθρό ρυγχωτό κάνθαρο των φοινικοειδών (Rhynchophorus ferrugineus). Είχαμε τότε την ελπίδα ότι κάποιους θα ευαισθητοποιούσε το δημοσίευμα εκείνο και κάποιες ενέργειες θα γινόντουσαν. Με το θέμα ασχολήθηκαν βέβαια και άλλοι και πριν από εμάς και αργότερα. Δυστυχώς ένα χρόνο μετά διαπιστώνουμε ότι εκτός από κάποιες σπασμωδικές και αποσπασματικές ενέργειες, τίποτε άλλο δεν έχει γίνει για να προσπαθήσουμε να περισώσουμε ό, τι έχει απομείνει από τα φοινικοειδή του νησιού μας και πριν η καταστροφή επεκταθεί και σε άλλα είδη και είναι πλέον ολοκληρωτική και μη αναστρέψιμη.

Πιστεύουμε ότι η Ρόδος δε θα είναι ποτέ η ίδια χωρίς τα δέντρα αυτά. Τα φοινικόδεντρα είναι άρρηκτα συνδεδεμένα με το φυσικό και δομημένο περιβάλλον του νησιού και ιδιαίτερα της πόλης της Ρόδου και αποτελούν αναπόσπαστο κομμάτι της κληρονομιάς μας. Μπορεί κανείς να φανταστεί την Πλατεία Γ. Χαρίτου (100 χουρμαδιές) χωρίς τους φοίνικες; Μπορεί να φανταστεί όλα εκείνα τα σημεία που χρόνια συνηθίσαμε με τα δέντρα αυτά χωρίς αυτά; Πόσο κόστος άραγε θα έχει η αναπλήρωση με άλλα δέντρα; Θα είναι το κόστος αυτό μικρότερο από το όποιο κόστος για να διασώσουμε σήμερα τους φοίνικες ή να περιορίσουμε την καταστροφή; Τέλος, το μεγαλύτερο και σημαντικότερο ερώτημα είναι εάν μπορούμε αύριο να πούμε στους συμπολίτες μας ότι κάναμε οτιδήποτε περνούσε από το χέρι μας για να περιορίσουμε ή να αναστρέψουμε την κατάσταση.

Για μας πρέπει άμεσα όσοι και όποιοι θέλουν να ονομάζονται αρμόδιοι να κάνουν κάθε ενέργεια που απαιτείται για να πείσουν τους πολίτες πως γίνεται το καλύτερο δυνατόν. Ξέρουμε ότι το πρόβλημα δεν είναι μόνο του νησιού μας και ξέρουμε ότι στην υπόλοιπη Ελλάδα γίνεται μια τεράστια εκστρατεία, μέχρι και επιστολή στον πρωθυπουργό της χώρας έχει αποσταλεί (δέστε και www.redweevil.org), για να σωθούν τα δέντρα αυτά. Πρόβλημα υπάρχει και στη Κρήτη όπου κινδυνεύει το φοινικόδασος στο Βάι. Το τοπικό τμήμα του ΓΕΩΤΕ έχει ήδη καταθέσει πρόταση για την καταπολέμηση του σκαθαριού, το οποίο όμως δεν έχει ενεργοποιηθεί, και ο δήμαρχος Ιτάνου Λασιθίου κ. Γ. Χατζηνάκης, όπου βρίσκεται το δάσος, έχει κάνει έκκληση στον πρωθυπουργό να δοθεί άμεση λύση ενώ σχετική επιστολή έχει κάνει και ο πρόεδρος του ΓΕΩΤΕ Κρήτης κ. Κ. Καμπιτάκης. Αξίζει πάντως να σημειωθεί ότι κάποιοι συμπολίτες μας ισχυρίζονται πως έχουν καταφέρει να αντιμετωπίσουν αποτελεσματικά το φαινόμενο με τακτικούς ψεκασμούς.

Η συνεργασία με τους πιο εξειδικευμένους φορείς και επιστήμονες και την επιστημονική κοινότητα του νησιού και όσους έχουν τη σχετική πείρα στο θέμα και ο συντονισμός των δράσεων μας με αυτούς τους φορείς και τις ομάδες που προσπαθούν για τη σωτηρία των φοινικόδεντρων είναι η μοναδική λύση.

Download the article

Ρόδος 16 Δεκεμβρίου 2009

2009-12-18T07:09:00.000-08:00

ΦΥΤΟΦΑΡΜΑΚΑ: Απαραίτητος ο καλύτερος έλεγχος

2009-12-17T01:46:00.000-08:00

Η ανάγκη παραγωγής μεγαλύτερων ποσοτήτων γεωργικών προϊόντων για να θρέψουν τον αυξανόμενο πληθυσμό της γης αλλά και η εντατικοποίηση και βιομηχανοποίηση της γεωργίας με την επιδίωξη μεγάλων κερδών οδήγησε στην ευρείας κλίμακας χρήση φυτοφαρμάκων. Τα φυτοφάρμακα αναπτύχθηκαν τα τελευταία εξήντα περίπου χρόνια. Το 1942 ο Ελβετός Muller ανακαλύπτει το DDT, ενώ το 1946 τα εργαστήρια της εταιρίας φαρμάκων BAYER κατασκευάζουν το παραθείο. Τα τελευταία χρόνια διατυπώνονται ολοένα και μεγαλύτερες ανησυχίες για τη δράση τους και τις επιπτώσεις που έχουν τόσο στην υγεία των καταναλωτών όσο και στα οικοσυστήματα.

ΕΙΔΗ ΦΥΤΟΦΑΡΜΑΚΩΝ

Τα φυτοφάρμακα χωρίζονται σε τρεις κατηγορίες:

Ζιζανιοκτόνα : καταστρέφουν τα αγριόχορτα που αναπτύσσονται στις καλλιέργειες και «πνίγουν» τα καλλιεργημένα φυτά.

Εντομοκτόνα : καταστρέφουν τα έντομα που κατατρώνε τα διάφορα μέρη των φυτών, χωρίς να βλάπτουν τα ίδια.

Παρασιτοκτόνα ή Μυκητοκτόνα : καταστρέφουν τα ζωικά ή φυτικά παράσιτα που ζουν στα φυτά και τρέφονται εις βάρος τους.

ΟΙ ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣ ΤΩΝ ΦΥΤΟΦΑΡΜΑΚΩΝ

Οι κυριότερες επιπτώσεις των φυτοφαρμάκων είναι οι παρακάτω:

• κατάλοιπα των φυτοφαρμάκων στην τροφή, το νερό και το έδαφος

• δυσμενείς επιπτώσεις στην ανθρώπινη υγεία του καταναλωτή και προπάντων του αγρότη

• απώλεια και μόλυνση χλωρίδας και πανίδας

• μόλυνση επιφανειακών και υπόγειων υδάτων, συμπεριλαμβανομένης της θαλάσσιας μόλυνσης

Η ΣΥΝΤΑΓΟΓΡΑΦΗΣΗ

Πάνε πάνω από είκοσι χρόνια που συζητείται το θέμα της «συνταγογράφησης» για τα φυτοφάρμακα, αλλά μέχρι σήμερα τίποτα δεν έχει γίνει. Εάν ίσχυε η «συνταγογράφηση», για να προμηθευτεί ένας αγρότης κάποιο φάρμακο για τις καλλιέργειές του θα έπρεπε να του το υποδείξει ένας γεωπόνος, στα πρότυπα του γιατρού, να του δώσει δηλαδή μια συνταγή με βάση την οποία ο συγκεκριμένος γεωπόνος θα φέρει μάλιστα και την ευθύνη χρήσης ή κατάχρησης του προϊόντος.

ΟΙ ΒΙΟΛΟΓΙΚΕΣ ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΕΣ

Απάντηση στα προβλήματα της συμβατικής γεωργίας και των φυτοφαρμάκων δίνει η βιολογική γεωργία. Τα βιολογικά προϊόντα είναι τα πλέον ασφαλή, όχι μόνο γιατί αποφεύγουμε την έκθεση των γεωργών στα φυτοφάρμακα και την καταστροφή του περιβάλλοντος, άλλα και γιατί είναι τα πλέον ελεγχόμενα τρόφιμα παγκοσμίως. Οι έλεγχοι ξεκινούν από τη έναρξη της παραγωγής σε όλες τις βιολογικές καλλιέργειες και φτάνουν μέχρι πριν τα προϊόντα μπουν στο ράφι, σε αντίθεση με τον έλεγχο στην συμβατική γεωργία που στηρίζεται μόνο σε κάποια δείγματα. Σύμφωνα με ελέγχους που έγιναν από το Αριστοτέλειο Παν/μιο Θες/νικης κανένα βιολογικό φρούτο και λαχανικό δεν βρέθηκε να έχει υπολείμματα φυτοφαρμάκων. Ανεπιφύλακτα λοιπόν μπορούμε να καταλήξουμε στο ότι τα βιολογικά προϊόντα είναι η σοβαρότερη πρόταση στον καταναλωτή. Δυστυχώς προς το παρόν μόνο το 1% των καλλιεργειών είναι βιολογικά.

Η ΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΣΤΗ ΡΟΔΟ

Στην Ρόδο αλλά και τα υπόλοιπα Δωδεκάνησα ο έλεγχος των προϊόντων είναι μάλλον ανεπαρκής. Δειγματοληπτικά λαμβάνονται δύο (2) δείγματα κάθε βδομάδα που αποστέλλονται στο Μπενάκειο Φυτοπαθολογικό Ινστιτούτο για εξέταση. Εύκολα καταλαβαίνει κανείς ότι τόσο μικρός αριθμός δειγμάτων σε ένα ιδιαίτερα μεγάλο πληθυσμό που αυξάνεται δραματικά το καλοκαίρι δε μπορεί να παράσχει την ασφάλεια που πρέπει να νιώθει ο καταναλωτής όταν αγοράζει ένα προιόν. Το πιο σημαντικό όμως είναι ότι οι όποιες ενέργειες γίνονται εκ των υστέρων, αφού δηλαδή τα προϊόντα διατεθούν στην κατανάλωση οπότε και μπορούν να επιβληθούν κάποιες κυρώσεις.

Το Φυτοϋγειονομικό εργαστήριο

Εδώ και περίπου δύο χρόνια έχει γίνει προμήθεια μηχανημάτων για τη δημιουργία φυτοϋγειονομικού εργαστηρίου. Δυστυχώς παρόλο που η προμήθεια ήταν 100% χρηματοδοτούμενη, δεν ελήφθη μέριμνα για το πώς και ποιοι θα λειτουργήσουν το εργαστήριο αυτό. Το αποτέλεσμα είναι τα μηχανήματα να βρίσκονται κλειδωμένα στο χώρο του νομαρχιακού φυτωρίου χωρίς να λειτουργούν αφού σύμφωνα με έγγραφο του Μπενάκειου για να λειτουργήσει άρτια το εργαστήριο χρειάζονται περίπου δώδεκα άτομα προσωπικό. Η καθυστέρηση όμως ίσως οφείλεται και στο γεγονός ότι η ύπαρξη ενός τέτοιου εργαστηρίου θα επέτρεπε την εισαγωγή μεγάλων ποσοτήτων κηπευτικών από τρίτες χώρες και κυρίως γειτονικές, εξέλιξη που δε θέλουν οι τοπικοί παράγοντες. Έτσι η υγεία του ντόπιου πληθυσμού κινδυνεύει από κακό σχεδιασμό ή από ατολμία να προχωρήσει, έστω και πιλοτικά, η δράση αυτή .

Από την πλευρά τους μια μεγάλη μερίδα παραγωγών δε φαίνεται να φοβούνται τη λειτουργία του εργαστηρίου γιατί πιστεύουν πως μακροπρόθεσμα θα ωφελήσει και τους ίδιους αλλά βεβαίως πάνω από όλα και τους καταναλωτές. Εξάλλου οι αγρότες που θέλουν να πιστοποιήσουν την παραγωγή τους δεν είναι σε θέση να το κάνουν αφού δεν υπάρχει ο φορέας εκείνος που θα τους δώσει την πιστοποίηση.

Προμήθεια Και Διάθεση Φυτοφαρμάκων

Οι παραγωγοί σήμερα λόγω έλλειψης συνταγογράφησης απευθύνονται σε ιδιώτες γεωπόνους οι οποίοι είναι συνήθως και έμποροι φυτοφαρμάκων και άλλων βελτιωτικών της παραγωγής, χωρίς το κράτος υπεύθυνα να τους συμβουλεύει και να τους υποδεικνύει πώς και πόσο από αυτά τα φάρμακα χρειάζονται. Εναπόκειται λοιπόν στην ευσυνειδησία και την εκπαίδευση του γεωπόνου-εμπόρου αλλά και του παραγωγού να εφαρμόσουν τις σωστές οδηγίες για όλα αυτά τα φάρμακα που σήμερα κυκλοφορούν και είναι (ή δεν είναι) κατάλληλα για συγκεκριμένες καλλιέργειες.

Εκπαίδευση – Ενημέρωση Των Παραγωγών

Πολλά από τα προβλήματα που σχετίζονται με τη διάθεση και χρήση φυτοφαρμάκων και άλλων ουσιών θα μπορούσαν να μην υπάρχουν εάν υπήρχε η επί τόπου ενημέρωση και εκπαίδευση των παραγωγών από ειδικούς επιστήμονες. Όμως αυτό δε συμβαίνει είτε γιατί οι γεωπόνοι ασχολούνται περισσότερο με γραφειοκρατικά θέματα στα γραφεία τους είτε γιατί δε υπάρχει η κατάλληλη βούληση από υπηρεσιακούς και άλλους παράγοντες. Μέσα στο πλαίσιο αυτό είναι δύσκολο να αναληφθούν πρωτοβουλίες από τους παραγωγούς για καλύτερες ή ακόμα και για βιολογικές καλλιέργειες που σε άλλα μέρη της χώρας είναι σε καλύτερο επίπεδο.

Δυστυχώς η αυξανόμενη αναποτελεσματικότητα των φυτοφαρμάκων που ολοένα και περισσότερο χρησιμοποιούνται και η μη ενθάρρυνση των βιολογικών καλλιεργειών ίσως έχουν ως αποτέλεσμα την διάδοση των μεταλλαγμένων προϊόντων που αποτελούν μια ακόμα απειλή για τους καταναλωτές και στην οποία ήδη έχουμε αναφερθεί σε παλαιότερο φύλλο μας.

Ευχαριστούμε τον Γκοχάρι Παναγιώτη Νιμά για τις πληροφορίες που μας έδωσε.

Αεροδρόμιο «Διαγόρας»: Οι δύο όψεις του νομίσματος

2009-11-05T01:43:00.000-08:00

Χωρίς αμφιβολία, η εντυπωσιακή ανάπτυξη των αερομεταφορών, ιδιαίτερα τα τελευταία 30 χρόνια, άλλαξε συθέμελα τον τρόπο ζωής και την οικονομική κατάσταση στον τόπο μας. Οι αποστάσεις με τον υπόλοιπο κόσμο συρρικνώθηκαν. Οι επιχειρηματικές ευκαιρίες αυξήθηκαν. «Κτίστηκε» μια πανίσχυρη τουριστική βιομηχανία, που απασχολεί τη συντριπτική πλειοψηφία του εργατικού δυναμικού μας. Αδιαμφισβήτητα, κυρίαρχο ρόλο σε αυτή την εξέλιξη διαδραμάτισε o διεθνής αερολιμένας «Διαγόρας», αφού η πλειοψηφία των επισκεπτών, καταφθάνει στο νησί μας αεροπορικώς.
Υπάρχει όμως, και η άλλη όψη του νομίσματος…..
Αερομεταφορές και περιβάλλον
Τα αεροπλάνα εκπέμπουν 500 εκατομμύρια τόνους διοξειδίου του άνθρακα (CO2 ) κάθε χρόνο στην ατμόσφαιρα, συμβάλλοντας έτσι στο φαινόμενο του θερμοκηπίου και τις κλιματικές αλλαγές στον πλανήτη μας. Στην Ευρώπη το 14% των εκπομπών CO2 αποδίδονται στις αερομεταφορές. Σκεφτείτε ότι, με έναν τόνο καυσίμου που καίγεται στους πανίσχυρους κινητήρες των αεροπλάνων, ελευθερώνονται 3,15 τόνοι διοξειδίου του άνθρακα (CO2) στην ατμόσφαιρα.
Εκτός όμως από το διοξείδιο του άνθρακα, απελευθερώνονται από τους κινητήρες των αεροπλάνων πολλά εξίσου επιβλαβή για τον άνθρωπο αέρια και μικροσωματίδια. Το πρόβλημα αυτό, γίνεται εντονότερο, όταν τα αεροπλάνα επιχειρούν σε ύψη μέχρι 1000 πόδια από το έδαφος, δηλαδή κοντά σε αεροδρόμια. Περισσότερο επιβαρύνονται οι περιοχές που βρίσκονται στις προεκτάσεις του διαδρόμου –και συγκεκριμένα σε απόσταση 6 Km στην τελική φάση προσγείωσης και 3 Km μετά την απογείωση. Το ίδιο συμβαίνει βέβαια και όταν τα αεροπλάνα είναι σταθμευμένα ή κινούνται στο χώρο του αεροδρομίου. Μεταξύ των προϊόντων καύσης που μολύνουν τον αέρα, συγκαταλέγονται τα οξείδια του Αζώτου και του Θείου (NOx, SOx), το μονοξείδιο του άνθρακα (CO), καθώς επίσης αιθάλη και άλλα μικροσωματίδια.
Το σημαντικότερο διαχρονικά πρόβλημα στις αερομεταφορές όμως, είναι ο θόρυβος. Αποτελεί, μακράν την πρώτη αιτία διαμαρτυριών από πολίτες και δυσκολεύει αφάνταστα την ανάπτυξη της επιχειρησιακής λειτουργίας των αεροδρομίων. Το 2000 το αεροδρόμιο του Ντίσελντορφ έλαβε 3.000 διαμαρτυρίες για θόρυβο και μόλις 10 για οσμές από καυσαέρια. Μόνο το Σεπτέμβριο του 2002, το αεροδρόμιο της Φρανκφούρτης παρέλαβε 5.330 επιστολές διαμαρτυρίας για θόρυβο, δηλαδή περισσότερες από μία ανά λεπτό καθημερινά. Κάτοικοι γύρω από το Stansted καταθέτουν 100 ενστάσεις καθημερινά, ενάντια στην κατασκευή νέου διαδρόμου.
Σύμφωνα με τον παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας, το επίπεδο θορύβου σε υπνοδωμάτιο κατοικίας δεν πρέπει να υπερβαίνει τα 45 dB, περισσότερο από 10-15 φορές κατά τη διάρκεια της νύχτας. Κάτοικοι γύρω από ευρωπαϊκά αεροδρόμια, εκμεταλλευόμενοι την οδηγία αυτή, πιέζουν για τροποποίηση της επιχειρησιακής εκμετάλλευσης των αεροδρομίων και εγείρουν αξιώσεις για υπέρογκες αποζημιώσεις. Το αεροδρόμιο των Βρυξελλών προτίθεται να δαπανήσει 152 εκατ. Ευρώ για να καταπραΰνει εξαγριωμένους γείτονες που ενοχλούνται από τις νυχτερινές πτήσεις.
Η έκθεση του ανθρώπου σε θορυβώδες περιβάλλον, ιδιαίτερα κατά τη διάρκεια της νύχτας, επιφέρει ποιοτικές και ποσοτικές διαταραχές ύπνου με διάφορες επιπτώσεις, όπως δυσκολίες αυτοσυγκέντρωσης και γενικά μείωση της αποδοτικότητας την επόμενη μέρα. Το 2005, μελέτη του πανεπιστημιακού ιατρικού κέντρου Charite του Βερολίνου, στην οποία συμμετείχαν 4.000 άνδρες και γυναίκες, έδειξε ότι, όσοι εργάζονται ή κατοικούν σε θορυβώδες περιβάλλον (π.χ. κοντά σε αεροδρόμια, εθνικούς δρόμους, σιδηροτροχιές κ.λ.π.) , διατρέχουν μεγαλύτερο κίνδυνο να υποστούν καρδιακό επεισόδιο.

Ποια είναι η κατάσταση στο αεροδρόμιο μας;
Στη Ρόδο κάθε καλοκαίρι τα Σαββατοκύριακα, τουλάχιστον 250 αεροπλάνα περνούν με εκκωφαντικό θόρυβο, μέρα και νύχτα, πάνω από σπίτια και ξενοδοχεία, στην ανατολική προέκταση του διαδρόμου, δηλαδή από την πόλη της Ρόδου μέχρι την Κρεμαστή. Τα ίδια αεροπλάνα, με τους κινητήρες να «βρίθουν» σε μέγιστη ισχύ, ηχορυπαίνουν την περιοχή από το Παραδείσι μέχρι τη Σορωνή, στη φάση της απογείωσης. Το ίδιο φαινόμενο επαναλαμβάνεται, σε αμυδρά μικρότερη κλίμακα, κάθε Τετάρτη και Πέμπτη. Με λίγα λόγια, δεν είναι λίγες οι φορές που κάθε 4-5 λεπτά προσγειώνεται ή απογειώνεται ένα αεροπλάνο από το αεροδρόμιό μας.
Δυστυχώς για τους κατοίκους και επισκέπτες του δήμου Πεταλούδων, το σκηνικό αυτό, τουλάχιστον με τα σημερινά δεδομένα, δεν πρόκειται να αλλάξει. Για να είμαστε ποιο συγκεκριμένοι, τα πράγματα έχουν ως εξής:
Το γενικό σχέδιο ανάπτυξης (master plan), που εκπονήθηκε από το Δημοκρίτειο Πανεπιστήμιο Θράκης, με βάση το οποίο αναπτύσσεται σήμερα το αεροδρόμιο, δεν έλαβε καν υπόψη περιβαλλοντικούς όρους. Έτσι, δεν προβλέπεται αλλαγή στη χρήση του υπάρχοντος διαδρόμου (π.χ. μετατόπιση κατωφλίου), ούτε κατασκευή νέου διαδρόμου μειωμένης ηχορύπανσης.
Δεν εφαρμόζεται το Π.Δ. 1178/05.10.1981, που ρυθμίζει τις χρήσεις γης γύρω από το αεροδρόμιο. Έτσι, με ευθύνη των αρμόδιων φορέων, συνεχίζεται ανεξέλεγκτα η δόμηση μέχρι την περίφραξη του αεροδρομίου. Αυτό έχει σαν αποτέλεσμα, από τη μια μεριά να εκτίθενται όλο και περισσότεροι πολίτες σε απαράδεκτες συνθήκες διαβίωσης (πολλές φορές χωρίς να το γνωρίζουν) και από την άλλη, να ελαχιστοποιούνται οι δυνατότητες επέκτασης των υποδομών του αεροδρομίου.

Χωροταξικός σχεδιασμός με βάση τις ζώνες όχλησης στο δήμο Πεταλούδων ή αναζήτηση θέσης για νέο αεροδρόμιο.

Tα αεροδρόμια στη χώρα μας, με μοναδική εξαίρεση το «Ελευθέριος Βενιζέλος», δεν διαθέτουν πιστοποιημένες περιβαλλοντικές υπηρεσίες (π.χ. ΕΝ ΙSO 14001). Έτσι, από τη μια μεριά οι πολίτες μένουν κυριολεκτικά απροστάτευτοι απέναντι στην ολοένα αυξανόμενη κυκλοφορία, ενώ από την άλλη, λόγω νομοθετικής και εκτελεστικής απραξίας των αρμόδιων φορέων, κινδυνεύει κυριολεκτικά και η ίδια η λειτουργία των αεροδρομίων.
Το πρόβλημα είναι ότι ούτε οι πολίτες έχουν πολλά περιθώρια αντίδρασης. Το ευρωπαϊκό δικαστήριο εξετάζει παρόμοιες περιπτώσεις, μόνον όταν οι κινήσεις στο αεροδρόμιο υπερβαίνουν τις 50.000 το χρόνο. Σήμερα, η κίνηση του αεροδρομίου μας ξεπερνά τις 38.000. Με μέση ετήσια αύξηση γύρω στο 4-5%, το όριο των 50.000 κινήσεων είναι θέμα χρόνου (περίπου 6 με 10 χρόνια). Τότε τα πράγματα θα δυσκολέψουν αρκετά για αυτούς που διαχειρίζονται το μέλλον της αεροπορικής σύνδεσης του νησιού μας.

Υπάρχουν προοπτικές βελτίωσης;
Τι εναλλακτικές λύσεις μελετώνται;
Ο Διεθνής Οργανισμός Πολιτικής Αεροπορίας - ICAO, υιοθέτησε την απόφαση Α33/7 της 33ης γενικής συνέλευσης, που δίνει κατευθυντήριες γραμμές για τη διαχείριση του προβλήματος. Αυτές συνοψίζονται σε τέσσερα βασικά στοιχεία:

Καταπολέμηση του θορύβου στην πηγή του.
Πιέζοντας δηλαδή τις κατασκευαστικές εταιρείες, να εξελίξουν ποιο αθόρυβα αεροπλάνα, με βάση αυστηρότερες προδιαγραφές (π.χ. ICAO - Chapter 4, με εφαρμογή από 1ης Ιανουαρίου 2006)

Χωροταξικός σχεδιασμός και μέτρα διαχείρισης αυτού.
Επιβολή δηλαδή χωροταξικών μέτρων, ώστε ο άνθρωπος να κρατηθεί μακριά από τον θόρυβο.

Καθιέρωση από τα αεροδρόμια διαδικασιών μειωμένης ηχορύπανσης. Επιβολή δηλαδή μέτρων, για τη μείωση θορύβου σε όλες τις επιχειρησιακές λειτουργίες του αεροδρομίου, όπως διαδικασίες άφιξης – αναχώρησης α/φών, μειωμένης ηχορύπανσης. Απαγόρευση λειτουργίας APU κινητήρων, όταν τα α/φη είναι στην περιοχή στάθμευσης (APRON), κ.α.

Καθιέρωση περιορισμών στην επιχειρησιακή λειτουργία του αεροδρομίου.
Όπως για παράδειγμα, την απαγόρευση ή τον περιορισμό των νυχτερινών πτήσεων. Αύξηση των τελών προσγείωσης κατά τη διάρκεια νυχτερινών ωρών. Αποκλεισμό θορυβωδών τύπων αεροπλάνων, κ.α.

Δεν χρειάζεται λοιπόν να επινοήσουμε λύσεις. Υπάρχουν δηλαδή πολλά περιθώρια βελτίωσης, εάν ακολουθήσουμε τις οδηγίες του ICAO, αρκεί να το θελήσουμε και να εργαστούμε προς αυτή την κατεύθυνση.

Πρέπει λοιπόν να σταματήσει επιτέλους η ανεξέλεγκτη δόμηση γύρω από το αεροδρόμιο. Να εφαρμοστεί, δηλαδή, το Π.Δ. 1178/81. Οι ζώνες όχλησης θα πρέπει να χαρτογραφηθούν με βάση τις νέες μονάδες μέτρησης Lden - Day, Evening, Night Level σε dB(A), που καθιέρωσε η Ευρωπαϊκή Ένωση.
Για το βράδυ υπολογίζεται επιβάρυνση 10 dB(A) (22:00 – 07:00) και για το απόγευμα 5 dB(A) (19:00 – 23:00).

Να διερευνηθεί η πρόταση για κατασκευή νέου παράλληλου διαδρόμου, βορειοδυτικά του υπάρχοντος (βλέπε απεικόνιση). Τα πλεονεκτήματα της πρότασης αυτής είναι πολλά. Ουσιαστικά, λύνουν σχεδόν όλα τα προβλήματα του αεροδρομίου: περιβαλλοντικά, χωρητικότητας, ασφάλειας πτήσεων (εναλλακτικός διάδρομος – απομάκρυνση από εμπόδια). Εκτός βέβαια, αν θέλουμε να μετακομίσει το αεροδρόμιο στην περιοχή της Κατταβιάς σε 15-20 χρόνια, μιας και δεν ενδείκνυται άλλη θέση για χωροθέτηση αεροδρομίου.

Να καθιερωθούν διαδικασίες μειωμένης ηχορύπανσης και να επανασχεδιαστεί ο χώρος στάθμευσης α/φών (Nose- in parking – κατασκευή κεντρικών δικτύων τροφοδοσίας α/φών – απαγόρευση βενζινοκίνητων οχημάτων στην πίστα)

Να επαναπροσδιοριστούν οι περιορισμοί στην επιχειρησιακή λειτουργία του αεροδρομίου, ιδιαίτερα κατά τη διάρκεια της νύχτας.

Να λειτουργήσει περιβαλλοντική υπηρεσία στο αεροδρόμιο, με στόχο να εκπονεί ετησίως περιβαλλοντικό σχέδιο, με ιδιαίτερο βάρος σε προγράμματα εκπαίδευσης προσωπικού, ελέγχου και παρακολούθησης του θορύβου των α/φών, της ποιότητας του αέρα και του νερού, κατανάλωσης πόρων, διαχείρισης απορριμμάτων, ελέγχου και μείωσης του κινδύνου από τα πτηνά, καθώς επίσης να καθιερώνει κοινωνικές πρωτοβουλίες του αερολιμένα με τη χρηματοδότηση κατασκευαστικών έργων περιβαλλοντικού ενδιαφέροντος, στους δήμους που βρίσκονται κοντά στο αεροδρόμιο.

Να γίνεται τακτική ενημέρωση των πολιτών, μέσω αλληλογραφίας και INTERNET, για τις συνεχείς προσπάθειες που γίνονται προκειμένου να βελτιωθούν οι περιβαλλοντικοί δείκτες λειτουργίας του αεροδρομίου.

Να καθιερωθεί η «παθητική ηχοπροστασία», όπως συμβαίνει σε πολλά ευρωπαϊκά αεροδρόμια. Δηλαδή, κάτω από ορισμένες προϋποθέσεις, για όσους κατοικούν σε περιοχές νυχτερινής ηχοπροστασίας (Nachtschutzgebiet), να παρέχεται η δυνατότητα με έξοδα του αερολιμένα, να τοποθετούνται στα υπνοδωμάτια, παράθυρα και ρολά υψηλής ηχομόνωσης καθώς επίσης ειδικό σύστημα αερισμού χαμηλής στάθμης θορύβου.
Η χρηματοδότηση των προτάσεων μπορεί να εξασφαλιστεί από την αξιοποίηση του ακινήτου του αεροδρομίου Μαριτσών.

Γιάννης Σταυλάς
Αεροναυπηγός μηχανικός, Ελεγκτής Εναέριας Κυκλοφορίας, Χειριστής Ιδιωτικών Αεροσκαφών.

Θέλουμε έναν κόσμο χωρίς πυρηνικά και όπλα μαζικής ΚΑΤΑΣΤΡΟΦΗΣ

2009-09-24T01:42:00.000-07:00

Αυτόν τον μήνα παραχωρήσαμε το δισέλιδό μας EkO Kasseris στο Αντιπυρηνικό Παρατηρητήριο της Μεσογείου συμμετέχοντας κι εμείς στις εκδηλώσεις του 3ου Διεθνούς Αντιπυρηνικού Φεστιβάλ Ρόδου, ώστε να συμβάλλουμε με τον τρόπο μας στον αγώνα για έναν κόσμο χωρίς πυρηνικά και όπλα μαζικής καταστροφής.

Ξεκίνησε την προηγούμενη Δευτέρα 21 Σεπτεμβρίου το 3ο Διεθνές Αντιπυρηνικό Φεστιβάλ της Ρόδου. Διαρκεί μια βδομάδα (κορυφώνεται το Σάββατο με εκδηλώσεις στο Αρχαίο Στάδιο) και είναι γεμάτο ποικίλες εκδηλώσεις. Το θέμα του φετινού φεστιβάλ είναι: «Θέλουμε έναν κόσμο χωρίς πυρηνικά και όπλα μαζικής καταστροφής». Η ημέρα έναρξης δεν είναι τυχαία, είναι η Παγκόσμια Ημέρα Ειρήνης. Φέτος η Παγκόσμια Ημέρα Ειρήνης είναι αφιερωμένη από τον ΟΗΕ στον πυρηνικό αφοπλισμό και στη μη διάδοση των πυρηνικών όπλων. Σήμερα μάλιστα αρχίζει στο Συμβούλιο Ασφαλείας του ΟΗΕ η διάσκεψη για τον αφοπλισμό και τη μη διάδοση των πυρ. όπλων.

Από το 2005 που ιδρύθηκε, το Αντιπυρηνικό Παρατηρητήριο Μεσογείου (ΑΠΜ) παλεύει για την πλήρη κατάργηση της χρήσης πυρηνικής ενέργειας. Είναι αντίθετο ακόμη και προς τη λεγόμενη «ειρηνική χρήση» της πυρ. ενέργειας. Κι αυτό γιατί μη στρατιωτικά πυρηνικά υλικά και εγκαταστάσεις μπορούν να χρησιμοποιηθούν για την υποστήριξη προγραμμάτων πυρηνικών όπλων με πολλούς τρόπους, όπως την παραγωγή πλουτωνίου ή άλλων ουσιών που χρησιμοποιούνται στα πυρ. όπλα, την έρευνα και εκπαίδευση γύρω από τα πυρ. όπλα, κ.α. Αυτοί δεν είναι υποθετικοί κίνδυνοι. Η χρήση μη στρατιωτικών εγκαταστάσεων και υλικών για έρευνα πυρ. όπλων ή συστηματικά οπλικά προγράμματα είναι κοινοτοπία και έχει συμβεί σε πολλές χώρες.

Τα τελευταία χρόνια είμαστε μάρτυρες μιας οργανωμένης διεθνούς προσπάθειας προώθησης και επιβολής της χρήσης της πυρ. ενέργειας για την παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας μέσω πυρηνικών σταθμών. Παρά τα 23 χρόνια που πέρασαν από την εποχή του τρομακτικού δυστυχήματος στον πυρηνικό σταθμό του Τσερνόμπιλ, σύμφωνα με ειδικούς, ούτε οι μισές από τις επιπτώσεις του δεν έχουν γίνει ακόμη ορατές. Κι όμως τα ισχυρά συμφέροντα της διεθνούς πυρηνικής βιομηχανίας προσπαθούν να μας πείσουν ότι η πυρ. ενέργεια είναι μια ασφαλής και Ανανεώσιμη Πηγή Ενέργειας (ΑΠΕ).

Το υπαρκτό πρόβλημα της κλιματικής αλλαγής χρησιμοποιείται ως άλλοθι για την επιβολή και διάδοση της πυρ. ενέργειας. Η ανέγερση πυρ. σταθμών είναι πολύ δαπανηρή διαδικασία, δημιουργεί επικίνδυνα απόβλητα ραδιενεργά για 100.000 χρόνια, για τα οποία δεν υπάρχει λύση ασφαλούς διάθεσης. Ακόμη οι πυρ. σταθμοί μπορεί να αποτελέσουν στόχο δολιοφθοράς με τρομακτικές επιπτώσεις σε μεγάλη έκταση και βάθος χρόνου, ενώ μπορεί να βοηθήσουν στην παραγωγή πυρ. όπλων.

Στα πλαίσια της συντονισμένης πάλης κατά των πυρ. όπλων και των όπλων μαζικής καταστροφής το ΑΠΜ σε συνεργασία με 20 οργανώσεις από 8 χώρες της Μεσογείου και της Μαύρης Θάλασσας δημιούργησαν το Δίκτυο Μediterranean No Nuclear Neibourhood (MN3) [Mεσογειακή Γειτονιά χωρίς Πυρηνικά]. Το Δίκτυο ΜΝ3 αγωνίζεται για το κλείσιμο όλων των πυρ. σταθμών στην περιοχή της Μεσογείου, τη ματαίωση κατασκευής νέων και τη μετατροπή της Μέσης Ανατολής σε Ζώνη χωρίς Πυρηνικά. Η γεωπολιτική αστάθεια και τα θερμά μέτωπα που υπάρχουν στην περιοχή επιβάλλουν την κατεύθυνση αυτή.

Το ΑΠΜ απορρίπτει την ανέγερση πυρ. σταθμών στην Ελλάδα. Υποδεικνύει την ανάπτυξη των ΑΠΕ ως απάντηση στο ενεργειακό πρόβλημα, ταυτόχρονα με σχεδιασμένη εξοικονόμηση ενέργειας και εξασφάλιση ποικιλίας ενεργειακών πηγών, με επιδίωξη τον περιορισμό της εξάρτησης από το πετρέλαιο. Ανάλογη είναι η κατεύθυνση που προτείνεται για όλες τις χώρες, ειδικά μάλιστα για τις χώρες της Μεσογείου, ιδιαίτερα πλούσιες σε ΑΠΕ.

Το ΑΠΜ καταγγέλλει την υποκριτική στάση των πυρ. δυνάμεων και ορισμένων άλλων χωρών(Β. Κορέα, Ινδία, Ισραήλ, Πακιστάν): Ενώ διαθέτουν πυρ. όπλα, απευθύνουν απειλές ή υποδείξεις σε άλλες.

Το ΑΠΜ απαιτεί από την Ελληνική κυβέρνηση να μην επιτρέπει την πιθανή διέλευση, προσωρινή στάθμευση ή αποθήκευση πυρ. όπλων στη χώρα μας. Σε περίπτωση περιφερειακής σύρραξης, την καθιστούν στρατιωτικό στόχο.

Ενόψει των εκλογών ζητούμε από όλα τα πολιτικά κόμματα να πάρουν δημόσια και σαφή θέση για την πυρηνική ενέργεια, τους πυρ. σταθμούς και τα πυρηνικά όπλα στην Ελλάδα και στην ευρύτερη περιοχή.

Τι θα συνέβαινε αν έπεφτε μία πυρηνική βόμβα στη Ρόδο:

01. 21/09/2009 στις 18:30 πυροδοτείται από άγνωστους μία πυρηνική κεφαλή ενός μεγατόνου στο χώρο του 3ου Διεθνούς Αντιπυρηνικού Φεστιβάλ Ρόδου.

02. Σε ακτίνα 3 χιλιομέτρων από το σημείο μηδέν μία ραδιενεργή μπάλα φωτιάς, πιο ζεστή και από τον ήλιο θα εξαϋλώσει κάθε ζωντανό οργανισμό, καλύπτοντας το μεγαλύτερο μέρος της πόλης. Θύματα: >40.000

03. Σε απόσταση 5 χιλιομέτρων από το σημείο μηδέν η πλειοψηφία των κατοίκων θα πεθάνει γρήγορα από την έκρηξη, ασφυξία και μόλυνση από ραδιενέργεια. Θύματα: + 10.000

04. Σε ακτίνα 10 χιλιομέτρων από το σημείο μηδέν ο μισός πληθυσμός πεθαίνει από τραύματα και εγκαύματα. Πολλοί θα υποκύψουν από τις φωτιές και τη ραδιενέργεια. Η ιατροφαρμακευτική φροντίδα είναι άσκοπη. Θύματα: + 20.000

05. Σε απόσταση 20 χιλιομέτρων από το σημείο μηδέν τα σπασμένα γυαλιά και τα συντρίμια που θα εκτοξευθούν από την έκρηξη μπορούν να αποβούν μοιραία.

06. Σε ακτίνα 80 χιλιομέτρων από το σημείο μηδέν, οποιοσδήποτε κοιτάει το “μανιτάρι” θα τυφλωθεί. Για τους επόμενους μήνες και έτη, δεκάδες χιλιάδες θα πεθάνουν από δηλητηρίαση ραδιενέργειας και καρκίνο. Τα νησιά Ρόδος, Σύμη, Χάλκη, και Τήλος και οι πόλεις των απέναντι παραλίων Marmaris, Mugla και Fethiye περιλαμβάνονται στην περιοχή.

Μύθοι και Πραγματικότητες για τα Πυρηνικά Όπλα:

1. Μύθος: Τα πυρηνικά όπλα δεν είναι χειρότερα από τα υπόλοιπα όπλα - Πραγματικότητα: Τα πυρηνικά όπλα είναι τα μόνα που μπορούν να καταστρέψουν ολόκληρο τον πλανήτη μέσα σε λίγες ώρες. Μία μόνο ατομική βόμβα μπορεί να σκοτώσει εκατομμύρια άνθρωπους, εάν πέσει σε μία μεγάλη πόλη.

2. Μύθος: Τα πυρηνικά όπλα δεν αποτελούν πλέον κίνδυνο - Πραγματικότητα: Υπάρχουν ακόμη 26.000 πυρηνικές κεφαλές σε ολόκληρο τον κόσμο. Κάθε μία από αυτές απειλεί άμεσα την παγκόσμια ασφάλεια και την επιβίωση του ανθρώπου, ενώ χιλιάδες είναι έτοιμες να εκτοξευθούν άμεσα με μία μόνο διαταγή.
3. Μύθος: Είναι δεκτό κάποιες χώρες να κατέχουν πυρηνικά όπλα - Πραγματικότητα: Δεν μπορούμε να εμπιστευθούμε καμία χώρα να έχει πυρηνικά όπλα. Όσο μία χώρα έχει πυρηνικό οπλοστάσιο, τόσο άλλες θα επιδιώκουν το ίδιο. Τα πυρηνικά όπλα περισσότερο απειλούν παρά ενισχύουν την ασφάλεια.
4. Μύθος: Είναι μάλλον απίθανο να χρησιμοποιηθούν ξανά πυρηνικά όπλα - Πραγματικότητα: Αν δεν τα ξεφορτωθούμε θα υπάρχει πάντα ο κίνδυνος να χρησιμοποιηθούν ξανά - σκόπιμα ή από ατύχημα - με ολέθριες συνέπειες. Ο μόνος ασφαλής τρόπος είναι ο πυρηνικός αφοπλισμός που είναι εφικτός.
5. Μύθος: Τα πυρηνικά όπλα λειτουργούν αποτρεπτικά για τους τρομοκράτες - Πραγματικότητα: Οι τρομοκρατικές ομάδες και οι βομβιστές αυτοκτονίας δεν κινούνται με βάση τη λογική και έτσι δεν αποτρέπονται από αντίποινα. Επιπλέον, τα ίδια τα κράτη με πυρηνικό οπλοστάσιο αποτελούν τους ελκυστικότερους στόχους για τους τρομοκράτες.
6. Μύθος: Τα πυρηνικά όπλα μπορούν να χρησιμοποιηθούν νόμιμα - Πραγματικότητα: Οποιαδήποτε χρήση πυρηνικού όπλου θα σκότωνε αδιακρίτως. Επιπλέον, θα προκαλούσε μακροπρόθεσμες και εκτεταμένες ζημιές στον άνθρωπο και το περιβάλλον μέσα από την εξάπλωση της ραδιενέργειας.
7. Μύθος: Ο κόσμος δεν νοιάζεται για τον πυρηνικό αφοπλισμό - Πραγματικότητα: Πρόσφατες δημοσκοπήσεις δείχνουν ότι η συντριπτική πλειοψηφία των πολιτών σε ολόκληρο τον κόσμο πιστεύει ότι τα πυρηνικά όπλα πρέπει να απαγορευθούν και να εξαλειφθούν χωρίς άλλη καθυστέρηση.

Τι γίνεται με τα πλαστικά από τα θερμοκήπια στη Ρόδο;

2009-08-27T01:40:00.000-07:00

Η στήλη μας σήμερα ασχολείται με ένα σοβαρό πρόβλημα του πρωτογενούς τομέα που είναι η διαχείριση των πλαστικών καλύψεων των θερμοκηπίων και των άλλων πλαστικών υλικών που χρησιμοποιούν οι αγρότες του νησιού μας. Όλοι βλέπουμε τις εγκαταστάσεις των θερμοκηπίων για την καλλιέργεια εποχιακών λαχανικών και τη χαμηλή κάλυψη από νάιλον που γίνεται για την καλλιέργεια κυρίως καρπουζιών αλλά έχουμε ποτέ αναρωτηθεί τι γίνεται όταν αυτά τα υλικά φτάσουν στο τέλος της ζωής τους;

Όπως βλέπετε και από τις φωτογραφίες, η κατάσταση σε κάποιες περιοχές του νησιού μας δεν είναι καλή. Πολλοί αγρότες πετάνε στην κυριολεξία όπου βρούνε την κάλυψη αυτή ρυπαίνοντας το περιβάλλον με υλικά τα οποία είναι τοξικά και επικίνδυνα.

Αφάντου και Νότια Ρόδος. Καλές οι γιορτές αλλά …

Στους δύο αυτούς δήμους δεν υπάρχει ουσιαστικά διαχείριση των υλικών αυτών τα οποία στην καλύτερη περίπτωση καταλήγουν στο Χ.Υ.Τ.Α ή στη χωματερή. Όπως όμως δηλώνει ο δήμαρχος Ν. Ρόδου κ. Μ. Σαββής οι περισσότεροι γεωργοί της περιοχής πετάνε τα πλαστικά αυτά δεξιά και αριστερά παρόλο που με επιστολή από τον ίδιο τους έχει ζητηθεί να τα εναποθέτουν κοντά σε κάδους απορριμμάτων για να συλλέγονται και τουλάχιστον να πηγαίνουν στη χωματερή! Υπάρχουν βέβαια κάποιοι συνειδητοποιημένοι γεωργοί αλλά οι περισσότεροι δεν ανταποκρίνονται. Το πρόβλημα επιτείνεται εάν σκεφτεί κανείς και την ανεξέλεγκτη απόρριψη των συσκευασιών των φυτοφαρμάκων. Ίσως στην επόμενη γιορτή καρπουζιού να υπάρχει και ειδικός χώρος για την ενημέρωση πάνω στην οικολογική ζημιά που προκαλείται από τις καλλιέργειες αυτές εάν οι καλλιεργητές και ο δήμος δε φροντίζουν για τη σωστή αποκομιδή των απορριμμάτων αυτών.

Από την άλλη πλευρά, στο Δήμο Ατταβύρου βρίσκεται σε εξέλιξη μια αξιέπαινη πρωτοβουλία για την περιβαλλοντικά φιλική διαχείριση των υλικών κάλυψης και άλλων πλαστικών υλικών. Σύμφωνα με δηλώσεις του κ. Ν. Τσουκαλά, δημάρχου του Δήμου Ατταβύρου, έχει επέλθει συμφωνία, που ξεκίνησε από την προηγούμενη δημοτική αρχή και βρίσκεται σε πλήρη εξέλιξη τώρα, με την εταιρία «Πλαστικά Κρήτης» η οποία σε 2,5 χρόνια έχει μαζέψει 70-80 τόνους πλαστικού το οποίο ανακυκλώνει στις εγκαταστάσεις της και παράγει καινούργια πλαστικά εφόδια για την ίδια.

Όπως είναι γνωστό η περιοχή του Μανδρικού είναι αυτή που ίσως έχει τα περισσότερα θερμοκήπια στο νησί και το πρόβλημα ήταν οξύτατο. Ευτυχώς σήμερα μετά από ενημέρωση που έγινε στους αγρότες οι περισσότεροι παραγωγοί, αλλά δυστυχώς όχι όλοι, μεταφέρουν όλα τα πλαστικά υλικά που δε χρειάζονται στον ειδικά διαμορφωμένο χώρο από τον οποίο στη συνέχεια φορτώνονται για Κρήτη. Το εκπληκτικό στην υπόθεση είναι ότι, όχι μόνο δεν υπάρχει κανένα κόστος για τους αγρότες, αλλά η εταιρία «Πλαστικά Κρήτης» πληρώνει και στο δήμο γύρω στα €1300 για κάθε φορτίο με τα υλικά αυτά, χρήματα που ο δήμος, και συγκεκριμένα η δημοτική επιχείρηση που έχει δημιουργηθεί για το σκοπό αυτό, χρησιμοποιεί για το κόστος διαχείρισης χωρίς να είναι ούτε ένα ευρώ παθητική.

Με συζήτηση και ενημέρωση ο Δήμος Ατταβύρου προσπαθεί να πείσει όλους τους παραγωγούς να κάνουν χρήση αυτής της υπηρεσίας η οποία έχει τεράστια οφέλη για τον τόπο μας. Φανταστείτε απλά ότι αυτοί οι 80 τόνοι πλαστικού θα κατέληγαν σε κάποια χωματερή, στο υπέδαφος του νησιού μας ή ακόμα χειρότερα ανεξέλεγκτα στην ύπαιθρο. Ο κ. Ν. Τσουκαλάς καλεί όλους τους αγρότες του δήμου να συνεργαστούν και μάλιστα τόνισε ότι ο Δήμος Ατταβύρου είναι πρόθυμος να συνεργαστεί με τους υπόλοιπους δήμους του νησιού και να διαχειρίζεται και τα δικά τους υλικά αφού η εταιρία που τα συλλέγει θα ήθελε περισσότερους όγκους πλαστικού. Μια τέτοια οργανωμένη συνεργασία θα έλυνε σε πάρα πολύ μεγάλο βαθμό το πρόβλημα όλου του νησιού και θα ανακούφιζε το περιβάλλον από πολλούς τόνους πλαστικού.

ΠΟΤΕ ΞΑΝΑ

2009-07-23T01:39:00.000-07:00

Πριν από ένα ακριβώς χρόνο το νησί μας έζησε το μεγαλύτερο του ίσως οικολογικό εφιάλτη. Η μεγαλύτερη δασική πυρκαγιά που έχει σημειωθεί μέχρι σήμερα κατέψαμε 132 χιλ. στρέμματα παρθένου δάσους, χορτολιβαδικών εκτάσεων και γεωργικής γης, αφήνοντας πίσω της στάχτη και θάνατο. Μαζί με την χλωρίδα αφανίστηκε και πολλή από την πανίδα του νησιού, αφού τα ζώα των οποίων το δάσος αποτελεί την φυσική κατοικία είτε κάηκαν είτε αναγκάστηκαν σε φυγή.

Ενα χρόνο μετά και αφού έγιναν αρκετά έργα στην περιοχή, η φύση προσπαθεί να ξαναφτιάξει όσα η ανθρώπινη ανοησία, ανευθυνότητα και ίσως και ανεπάρκεια κατέστρεψε. Δεν μπορούμε βέβαια να μη δώσουμε συγχαρητήρια και για τα αντιδιαβρωτικά έργα του δασαρχείου και για τα αντιπλημμυρικά έργα της Νομαρχιακής Αυτοδιοίκησης Δωδεκανήσου.

Ωστόσο το όλο εγχείρημα της αναδάσωσης θα κινδυνεύσει να αποτύχει εάν δεν φροντίσουμε τα έργα να αποδώσουν. Ηδη σε κάποιες καμμένες περιοχές βόσκουν κατσίκια και κανένας μηχανισμός δεν τολμά να τα σταματήσει. Από την άλλη πλευρά είναι αναγκαία η συνεχής παρακολούθηση της αποτελεσματικότητας των έργων, η πορεία της φυσικής αναγέννησης και η παρέμβαση όπου χρειάζεται.

Σε τέτοιες περιπτώσεις το χειρότερο που μπορούμε να κάνουμε είναι να ξεχάσουμε. Ο εφιάλτης του 2008 πρέπει να μας θυμίζει τι πρέπει οι πολίτες, η αυτοδιοίκηση και η κεντρική εξουσία να κάνουν για να μην ξανασυμβεί αυτό που συνέβη. Δύο τα ζητούμενα λοιπόν. Να ξαναφτιάξουμε αυτό που καταστράφηκε, στο μέτρο του δυνατού, και να μην επιτρέψουμε να ξανασυμβεί.

Παγκόσμια Ημέρα Περιβάλλοντος

2009-06-04T01:38:00.000-07:00

Αύριο 5 Ιουνίου γιορτάζεται η Παγκόσμια Ημέρα Περιβάλλοντος η οποία καθιερώθηκε από τη Γενική Συνέλευση των Ηνωμένων Εθνών το 1972. Είναι μέχρι σήμερα ένα από τα κύρια οχήματα μέσω των οποίων ο οργανισμός αυτός επιδιώκει να ευαισθητοποιήσει τους πολίτες σε θέματα περιβάλλοντος και να αυξήσει την προσοχή αλλά κυρίως τη δράση μας για αυτά.

Το θέμα της φετινής μέρας περιβάλλοντος είναι «Ο Πλανήτης σε χρειάζεται – Ενωθείτε για να πολεμήσουμε την κλιματική αλλαγή». Το θέμα αντανακλά την ανάγκη να έλθουν όλα τα έθνη σε μια νέα συμφωνία στην κρίσιμη συνάντηση για το κλίμα στην Κοπεγχάγη φέτος (7-18 Δεκεμβρίου).

Τα προβλήματα όπως μπορούμε να δούμε είναι παγκόσμια, όμως οι δράσεις πρέπει να είναι τοπικές και να αφορούν όλους μας. Στο πρώτο μας φύλο σημειώναμε πως « … εάν εμείς δεν κάνουμε τίποτα σήμερα, το μέλλον των παιδιών μας θα είναι εξαιρετικά ζοφερό» και ότι αυτό που χρειάζεται είναι « … η ευαισθητοποίηση και ενεργός δράση όσων περισσοτέρων πολιτών γίνεται για να ανατραπεί η σημερινή κατάσταση. Δε μπορούμε μοιρολατρικά να περιμένουμε από κάποιους άλλους να κάνουν κάτι. Οι άλλοι είμαστε εμείς».

Δεν είναι λάθος βέβαια ότι η πολιτεία πρέπει να αναλάβει πρωτοβουλίες και να χαράξει πολιτικές για το περιβάλλον, ούτε πως η τοπική αυτοδιοίκηση πρέπει να έχει ένα πιο ενεργό ρόλο στη διαχείριση των περιβαλλοντικών θεμάτων. Είναι όμως αλήθεια πως και οι πολίτες, όλοι εμείς, πρέπει να «δώσουμε ένα χέρι». Μπορούμε να κάνουμε πολλά. Είτε κάνοντας οικονομία στον ηλεκτρισμό και το νερό στο σπίτι, είτε χρησιμοποιώντας πιο φιλικά μέσα μετακίνησης, είτε χρησιμοποιώντας λιγότερο πλαστικό, είτε τέλος πιέζοντας τις κυβερνήσεις και τους τοπικούς φορείς για περιβαλλοντικά αποδεκτές λύσεις, πρέπει όλοι να δώσουμε το παρόν σε μια μάχη που αφορά το παρόν και το μέλλον το δικό μας και των παιδιών μας.

Εμείς από τις στήλες αυτής της εφημερίδας θα συνεχίσουμε να αναδεικνύουμε όλα εκείνα τα θέματα που μας απασχολούν, σε τοπικό κυρίως επίπεδο, είτε θετικά είτε αρνητικά. Μέσα από τις σημερινές μας φωτογραφίες ας ξαναθυμηθούμε μερικά από αυτά.

Παναγιώτης Αυγερινός,

Δημήτρης Γρηγοριάδης,

Νίκος Κασέρης

Αιολική ενέργεια, άφθονη, διάσπαρτη και ανεξάντλητη

2009-05-14T01:36:00.000-07:00

Στην πρώτη έκδοση του δισέλιδου «Οικολογικά – Ροδιακά» (15/1/2009) είχαμε αναφερθεί στις κλιματικές αλλαγές που συντελούνται στον πλανήτη μας και στις καταστροφικές συνέπειες που έχουν και θα συνεχίσουν να έχουν στο μέλλον με χειρότερους ρυθμούς από αυτούς που περιμέναμε (βλ. και φύλλο 12/3/2009). Ένας τρόπος να αντιμετωπιστούν τα φαινόμενα αυτά είναι να αυξηθεί η χρήση των Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας (ΑΠΕ). Οι ανανεώσιμες πηγές ενέργειας περιλαμβάνουν την ηλιακή, τη γεωθερμική, τη βιομάζα και την αιολική ενέργεια. Η Ελλάδα, μαζί με τις υπόλοιπες χώρες της ΕΕ, έχει αναλάβει την υποχρέωση μέχρι το 2020 το 20% της συνολικής παραγόμενης ενέργειας να προέρχεται από ανανεώσιμες πηγές, και να μειώσει κατά 20% την κατανάλωση ενέργειας. Μία από τις πιο σημαντικές ΑΠΕ είναι η αιολική, η ενέργεια δηλαδή που παίρνουμε από τον άνεμο και μετατρέπουμε σε ηλεκτρική.

Τα βασικά πλεονεκτήματα της αιολικής ενέργειας

είναι άφθονη, διάσπαρτη, δε τελειώνει ποτέ και δίνει ενέργεια χωρίς καύσιμο
είναι εγχώρια πηγή ενέργειας και βοηθά στην απεξάρτηση από ακριβά εισαγόμενα καύσιμα
ελκύει την εισροή ξένων επενδύσεων και ενισχύει την περιφερειακή ανάπτυξη και την αποκέντρωση του ενεργειακού μοντέλου παραγωγής
η τεχνολογία εκμετάλλευσης είναι εμπορικά ώριμη,
προσφέρει την καλύτερη περιβαλλοντικά λύση και «απάντηση» στις κλιματικές αλλαγές
μπορούν να την έχουν όλα τα κράτη και όχι λίγοι «τυχεροί»
ενισχύει το ηλεκτρικό δίκτυο λόγω της διασποράς στην ανάπτυξή της και ενισχύει την ασφάλεια του ενεργειακού εφοδιασμού

Η κατάσταση σε Ελλάδα και στον υπόλοιπο κόσμο
Σύμφωνα με την Ευρωπαϊκή Ένωση Αιολικής Ενέργειας ( European Wind Energy Association - EWEA) το 43% από το σύνολο των εγκαταστάσεων παραγωγής ενέργειας τη χρονιά που πέρασε ήταν αιολικές, ξεπερνώντας όλες τις άλλες τεχνολογίες συμπεριλαμβανομένων του φυσικού αερίου, του πετρελαίου, του άνθρακα, των υδροηλεκτρικών, της βιομάζας και των πυρηνικών. Η αιολική φαίνεται να είναι κυρίαρχη ενεργειακή τεχνολογία στην Ευρώπη όχι όμως και στην Ελλάδα. Η συνεισφορά μας στο παγκόσμιο σύνολο έπεσε στο 0,82% το 2008, από 0,93% το 2007 και 1,01% το 2006 αφού φέτος προσθέσαμε 114 MW, έναντι 125 MW το 2007 και 173 MW το 2006.

Συνολικά στην Ευρώπη το 2008 προστέθηκαν 19.651 MW ηλεκτρικής ισχύος, από τα οποία τα 8.484 ήταν αιολική ενέργεια (43%), τα 6.932 φυσικό αέριο (35%), τα 2.495 πετρέλαιο (13%), τα 762 κάρβουνο (4%) και τα 473 υδροηλεκτρικά (2%). Στο τέλος του 2008 το σύνολο των αιολικών εγκαταστάσεων στην ΕΕ ανέρχεται σε 64.949 MW και αντιστοιχεί σε αύξηση 15% από το 2007, κάτι που ισοδυναμεί με την καθημερινή εγκατάσταση 20 νέων ανεμογεννητριών. Τα σκήπτρα κατέχουν η Γερμανία (20.622 ΜW) και η Ισπανία (11.615 MW). Είναι χαρακτηριστικό ότι στην Ισπανία η αιολική ενέργεια παρέχει περίπου 12% της συνολικής ενέργειας της χώρας αλλά φέτος το Μάρτιο λόγω των ισχυρών ανέμων στην περιοχή Castilla-La Mancha τα αιολικά πάρκα έδωσαν 40%. Η Ελλάδα έχει εγκατεστημένη ισχύ 985 MW.

Στην παγκόσμια αιολική κατάταξη είχαμε μια σημαντική αλλαγή. Οι ΗΠΑ πέρασαν την Γερμανία, ενώ η Κίνα διπλασίασε την εγκατεστημένη ισχύ της για 4η συνεχόμενη χρονιά, αλλά παρέμεινε στην 4η θέση, με 3η την Ισπανία και 5η την Ινδία, ενώ τις επόμενες 5 θέσεις κατέχουν η Ιταλία, η Γαλλία, το Ηνωμένο Βασίλειο, η Δανία και η Πορτογαλία.

Να σημειωθεί ότι η Ελλάδα μέχρι το 2004 ξεπερνούσε την Πορτογαλία στη σχετική κατάταξη. Στις ΗΠΑ η μεγάλη ανάπτυξη του 2008 αντιστοιχεί σε 50% αύξηση της εγκατεστημένης ισχύος. Τα νέα αιολικά έργα του 2008, καλύπτουν το 42% όλων των νέων σταθμών παραγωγής ενέργειας που κατασκευάστηκαν την ίδια χρονιά.

Οικονομική και περιβαλλοντική δύναμη
Για την Ευρώπη η αιολική ενέργεια είναι παράδειγμα μια έξυπνης επένδυσης αφού τα χρήματα των πολιτών συνδράμουν τις δικές τους εθνικές οικονομίες και όχι τις οικονομίες των χωρών που εξάγουν πετρέλαιο. Επενδύοντας στην αιολική ενέργεια, υποστηρίζει κανείς την τεχνολογική ηγεσία της Ευρώπης, προστατεύει το κλίμα, στηρίζει την ασφάλεια ενεργειακής τροφοδοσίας και δημιουργεί εμπορικές ευκαιρίες, αλλά και θέσεις εργασίας.
160.000 ευρωπαίοι εργαζόμενοι απασχολούνταν άμεσα ή έμμεσα στην αιολική βιομηχανία στα τέλη του 2008, ενώ οι επενδύσεις στην ΕΕ ανήλθαν σε 11 δις €. Η παγκόσμια αιολική αγορά αιολικών εγκαταστάσεων το 2008 ανήλθε σε €36,5δις. Στις Η.Π.Α μόνο δημιουργήθηκαν 35.000 νέες θέσεις εργασίας ενώ πάνω από 400.000 εργαζόμενοι απασχολούνται στη βιομηχανία.
Η ενέργεια που θα παράγουν σε μια φυσιολογική χρονιά τα 64.949 MW των ανεμογεννητριών στην Ευρώπη καλύπτει το 4.2% της ηλεκτρικής ζήτησης και αποτρέπει την εκπομπή 108 εκατομμυρίων τόνων διοξειδίου του άνθρακα ετησίως, που ισοδυναμεί με την απόσυρση 50 εκατομμυρίων αυτοκινήτων.

Αιολική ενέργεια στο νησί της Ρόδου
Στο νησί της Ρόδου υπάρχουν τρία εγκατεστημένα αιολικά πάρκα: στο Μεσσαναγρό (3 MW εγκατ. ισχύος), στον Αγ. Ισίδωρο (11,7 MW εγκατ. ισχύος) και στην Αρχίπολη (11,7 ΜW εγκατ. ισχύος) ενώ άδεια έχει πάρει και η ΔΕΗ ΑΕ (5,25 ΜW) χωρίς να την έχει μέχρι στιγμής αξιοποιήσει, και ένα άλλο αιολικό πάρκο στην Καταβιά ισχύος 17,85 MW.
Στο Μεσσαναγρό, δημιουργήθηκε πάρκο που περιλαμβάνει 5 ανεμογεννήτριες ονομαστικής ισχύος 600 KW η κάθε μία, με συνολική δηλαδή εγκατεστημένη ισχύ 3 ΜW. Το πάρκο έχει συνδεθεί στο ηλεκτρικό δίκτυο του νησιού και συνεισφέρει στη μείωση των εκπομπών του CO2 κατά 18.000 τόνους το χρόνο αφού κατά μέσο όρο παράγει 18.000.000 KWh το χρόνο. Το έργο εκτελέστηκε από την «Αειφορική Δωδεκανήσου Α.Ε» στης οποίας το μετοχικό κεφάλαιο συμμετέχει και το Ενεργειακό Γραφείο της Νομαρχιακής Αυτοδιοίκησης Δωδεκανήσου με ένα μικρό ποσοστό ενώ το μεγαλύτερο ποσοστό κατέχει η εταιρεία ΗΛΛΕΚΤΩΡ Α.Ε. (www.helector.gr) μέλος του ομίλου ΕΛΛΑΚΤΩΡ Α.Ε. Ο συνολικός προϋπολογισμός του έργου ήταν €3.500.000 περίπου, συμπεριλαμβανομένου και του δικτύου, και η εμπορική του λειτουργία ξεκίνησε στο 2006. Το πάρκο ελέγχεται αδιαλείπτως μέσω του δορυφόρου HELLAS SAT και οι υπεύθυνοι της εταιρείας διαβεβαιώνουν πως δόθηκε προτεραιότητα στην απασχόληση του τοπικού στοιχείου. Να σημειώσουμε ότι τόσο η Νομαρχιακή Αυτοδιοίκηση όσο και ο Δήμος Νότιας Ρόδου έχουν οικονομικές απολαβές από τη λειτουργία του αιολικού αυτού πάρκου.
Το αιολικό πάρκο στο λόφο Κουτσούτης της Αρχίπολης Ρόδου εγκαταστάθηκε το 2009, κατόπιν εξαετούς αδειοδοτικής διαδικασίας, από την εταιρία Διεθνής Αιολική Ρόδου ΑΕ. Αποτελείται από 13 ανεμογεννήτριες ισχύος 900 kW εκάστη, του γερμανικού οίκου Enercon, έχει δηλαδή συνολική εγκατεστημένη ισχύ 11,7 MW. Διοχετεύει την παραγόμενη ενέργεια στο δίκτυο της Ρόδου μέσω του υποσταθμού της ΔΕΗ στα Αφάντου. Η ενέργεια που θα παράγει θα καλύπτει τις ανάγκες 5.730 περίπου τετραμελών νοικοκυριών της Ρόδου.
Το αιολικό πάρκο στον Αγ. Ισίδωρο είναι το πρώτο που κατασκευάστηκε στη Ρόδο και έχει κατά καιρούς απασχολήσει και τη δικαιοσύνη αλλά και τον τοπικό τύπο εξαιτίας των διαφόρων προβλημάτων που υπήρχαν τόσο στην εγκατάσταση όσο και στη διαχείριση και το ιδιοκτησιακό του καθεστώς. Όπως και να έχει, το αιολικό αυτό πάρκο έχει ισχύ 11,7 MW και είναι αυτή τη στιγμή σε εμπορική λειτουργία.

Το σύνολο της ονομαστικής ισχύος και των τριών αιολικών πάρκων είναι αυτή τη στιγμή 26,4 MW δηλαδή περίπου το 10% της συνολικής ονομαστικής ισχύος που είναι εγκατεστημένη στο νησί εάν προσθέσουμε και την ισχύ από το θερμικό σταθμό του ΑΗΣ ΔΕΗ στη Σορωνή. Φαίνεται ότι υπάρχει περιθώριο για την ανάπτυξη τριών ακόμα αιολικών πάρκων στο νησί της Ρόδου που μπορούν να αποδώσουν περίπου 27 MW ονομαστικής ισχύος στο σύστημα του νησιού οπότε το σύνολο της αιολικής ενέργειας θα είναι περίπου 53,4 MW και σε ποσοστό περίπου 19%.

Πηγές:

ΕΛΕΤΑΕΝ (Ελληνική Επιστημονική Ένωση Αιολικής Ενέργειας),
European Wind Energy Association,
Δρ. Τσιπουρίδης Ιωάννης, πρόεδρος ΕΛΕΤΑΕΝ,
Ενεργειακό Γραφείο Νομαρχιακής Αυτοδιοίκησης Δωδεκανήσου,
BBC news

Ευχαριστούμε το κ. Μαν. Χαραλάμπη από το ενεργειακό γραφείο της Ν.Α Δωδεκανήσου , τον κ. Φωτιάδη από την εταιρεία Interwind και τον κ. Μπούκη από την εταιρεία Ηλλέκτωρ για τις πληροφορίες και τη βοήθεια που μας έδωσαν.

Καλό Πάσχα!

2009-04-16T01:35:00.000-07:00

Αναμμένα κεριά...
...γιατί πρέπει να σώσουμε την γη μας

Ρόδος, 28 Μαρτίου 2009, 20:30, Ώρα της Γης

Αναμμένα κεριά...
...ίσως για να σώσουμε την ψυχή μας

Κάρπαθος, Μεγάλη Εβδομάδα

22 Μαρτίου: Παγκόσμια Ημέρα Νερού

2009-03-19T01:22:00.000-07:00

Ρόδος: Παρά την καλή φετινή χρονιά σε βροχοπτώσεις, τα προβλήματα παραμένουν

To 1992 η Γενική Συνέλευση των Ηνωμένων Εθνών όρισε την 22 Μαρτίου ως «Παγκόσμια Ημέρα Νερού» για να τραβήξει τη διεθνή προσοχή στη σημαντική έλλειψη καθαρού και ασφαλούς πόσιμου νερού σε όλο τον κόσμο. Παρά την επάρκεια νερού σε αρκετές χώρες του πλανήτη, υπάρχουν σήμερα πολλές χώρες που αντιμετωπίζουν πρόβλημα λειψυδρίας και περισσότεροι από 1 εκατομμύριο άνθρωποι στον πλανήτη δεν έχουν καθαρό, πόσιμο νερό.
Εκτός όμως από αυτούς, έως το 2030, σύμφωνα με έκθεση των Ηνωμένων Εθνών, ο μισός πληθυσμός της Γης θα αντιμετωπίσει προβλήματα λειψυδρίας εξαιτίας της αύξησης του πληθυσμού, της αλλαγής του τρόπου ζωής, των κλιματικών αλλαγών, των διατροφικών συνηθειών και της αύξησης της παραγωγής των βιοκαυσίμων. Ο γ.γ. του ΟΗΕ Μπαν Κι Μουν έχει χαρακτηρίσει τη λειψυδρία ως «ισχυρό καύσιμο που κινεί πολέμους και συγκρούσεις».

Η κατάσταση στη Ρόδο

Τη στιγμή αυτή διανύουμε το υδρολογικό έτος 2008-2009 (Σεπτ. 2008 – Αύγ. 2009). Με βάση τα στοιχεία εξαμήνου, έχουμε σημαντική αύξηση των βροχοπτώσεων στο νησί της Ρόδου σε σχέση με την περασμένη χρονιά. Το βασικό και ευχάριστο χαρακτηριστικό των φετινών βροχοπτώσεων είναι οι ήπιες και όχι ραγδαίες βροχές με αποτέλεσμα περισσότερο νερό να διηθηθεί στη γη αντί να καταλήξει στη θάλασσα. Είχαμε δηλαδή περισσότερες αλλά και πιο ποιοτικές βροχοπτώσεις. Ο δε φετινός Φεβρουάριος ήταν ο καλύτερος των τελευταίων τριάντα ετών. Χαρακτηριστικά, από το σταθμό Αφάντου βλέπουμε ότι από τις 28 μέρες του Φεβρουαρίου είχαμε βροχόπτωση στην περιοχή τις 22. Η καλύτερη πάντως χρονιά των τελευταίων ετών φαίνεται να είναι το 2002-2003.
Νότια Ρόδος και Φράγμα Απολλακιάς

Μέχρι τις αρχές Φεβρουαρίου, η εικόνα ήταν δραματική για τη Ν. Ρόδο. Το Φράγμα της Απολλακιάς, που είναι αποκλειστικά αρδευτικό, δεν είχε βάλει ούτε ένα κυβικό μέτρο νερού και είχε τότε 600.000 μ3 νερού αφού στο σταθμό Απολλακιάς είχαν καταγραφεί συνολικά μέχρι τότε 219 χιλ. βροχόπτωσης, σε αντίθεση με άλλους σταθμούς, όπως του Έμπωνα όπου είχαμε 636 χιλιοστά βροχόπτωσης.

Στο 2ο 15νθήμερο του Φεβρουαρίου το φράγμα της Απολλακιάς έφτασε τα 2,5 εκατ. μ3, με μια συνολική χωρητικότητα 8,5 εκ. μ3, ενώ η ετήσια χρήση από τους γεωργούς ανέρχεται σε περίπου 1 εκ. μ3 .
Να σημειώσουμε ότι το 2003 είχαμε υπερχείλιση του φράγματος αλλά λόγω της μείωσης των βροχοπτώσεων αλλά ίσως και της κακής διαχείρισης έχουμε χάσει 6 εκ. μ3 νερού μέσα από το φράγμα σε έξι χρόνια.

Το Φράγμα του Γαδουρά

Το Φράγμα του Γαδουρά είναι ένα έργο που φιλοδοξεί να δώσει λύση στο πρόβλημα υδροδότησης όλου του νησιού της Ρόδου. Η πόλη της Ρόδου που αποτελεί τον πρώτο στόχο έχει πληθυσμό 86.00 κατοίκους (απογραφή 1991), αποτελεί το 88% των κατοίκων του νησιού και φυσικά έχει τη μεγαλύτερη κατανάλωση που αυτή τη στιγμή ανέρχεται σε 5,5 εκ. μ3. Όμως στόχος είναι η υδροδότηση όλου του νησιού με κατασκευή δευτερευόντων δικτύων σε όλους τους δήμους. Υπολογίζεται ότι το έργο θα εξυπηρετεί σε πλήρη λειτουργία 300.000 ανθρώπους (κατοίκους και επισκέπτες) με μια ετήσια ζήτηση, ... συνέχεια στη σελίδα 33
... μαζί με τα άνυδρα νησιά, της τάξης των 26,5 εκατ. μ3 και μια μέση ημερήσια ζήτηση 120.000 μ3 στο μήνα αιχμής . Είναι το μεγαλύτερο έργο που έχει κατασκευαστεί στα Δωδεκάνησα, είναι ενταγμένο στο ΠΕΠ Ν. Αιγαίου και κατασκευάζεται από την κοινοπραξία ΜΕΤΩΝ-ΑΕΓΕΚ.

Ο τεράστιος αυτός υδάτινος ταμιευτήρας με 60 εκ. μ3 ωφέλιμης χωρητικότητας θα συμβάλει στον εμπλουτισμό της υπόγειας υδροφορίας, στην ανάπτυξη ενός σπουδαίου υδροβιοτόπου και παραλίμνιας τουριστικής περιοχής αλλά θα δημιουργήσει και αντιπυρική ζώνη και μια πιο ασφαλή διαχείριση των πλημμυρικών φαινομένων. Στις αρχές του Φεβρουαρίου ο ταμιευτήρας είχε 13,5 εκ μ3 νερού ενώ σήμερα έχει φθάσει τα 20 εκ μ3. Η πιο γρήγορη αποταμίευση στο συγκεκριμένο ταμιευτήρα από ότι στην Απολλακιά οφείλεται στη πιο μεγάλη λεκάνη απορροής που διαθέτει και που καλύπτει το 11% της έκτασης ολόκληρου του νησιού της Ρόδου.

Το Μέλλον

Πολλοί από μας ίσως θεωρούμε ότι μια καλή υδρολογική χρονιά μπορεί να αντισταθμίσει όλες τις προηγούμενες κακές. Όμως τα πράγματα δεν είναι ακριβώς έτσι. Πολλές περιοχές του νησιού μας έχουν ήδη υφαλμυρωθεί, χρειαζόμαστε ολοένα και περισσότερες γεωτρήσεις που πάνε όλο και πιο βαθιά για να βρουν νερό και από το συνολικό νερό της βροχής που πέφτει μόνο το 8%-10% τελικά κατεισδύει στο υδροφόρο ορίζοντα. Τα πράγματα γίνονται πιο δύσκολα με τις πυρκαγιές και την αποψίλωση των δασών αφού η κατακράτηση μειώνεται λόγω έλλειψης δέντρων και θάμνων. Επίσης δεν πρέπει να μας διαφεύγει το γεγονός ότι η ημερήσια κατανάλωση των κατοίκων και των επισκεπτών ανέρχεται σε μεγάλα επίπεδα αφού καθένας μας χρειάζεται πάνω από 250 λίτρα νερού ημερησίως για τις καθημερινές του ανάγκες. Μόνο το 2008 λοιπόν, όταν οι διανυκτερεύσεις των επισκεπτών ανήλθαν σε 12.000.000, καταναλώθηκαν το λιγότερο 3.000.000.000 (3 δις) λίτρα νερού (τρία εκατ. μ3), δηλαδή περισσότερο νερό από όσο διαθέτει το φράγμα της Απολλακιάς σήμερα, και αυτό μόνο από τους επισκέπτες! Το δε νερό που υπάρχει σήμερα στο Γαδουρά (20εκ.μ3 ) δε θα φτάνει ούτε για μια χρονιά το 2039 που είναι και ο στόχος του έργου.

Τι μπορούμε να κάνουμε

Το βασικό σύνθημα είναι ότι προσέχουμε για να έχουμε. Οι κανόνες για εξοικονόμηση νερού είναι απλοί και μπορούμε να τους εφαρμόσουμε χωρίς να δυσκολευτούμε ιδιαίτερα. Ας χρησιμοποιούμε λοιπόν το νερό με λογική, χωρίς σπατάλες, και ας μην «πάρουν τα μυαλά μας αέρα» λόγω της καλής φετινής χρονιάς.

Δημήτρης Γρηγοριάδης

Ευχαριστούμε τους Σ. Γιαννίκη, προϊστάμενο του Τμήματος Ανάπτυξης Φυσικών Πόρων Δωδεκανήσου (πρώην ΥΕΒ) και Ν. Σωτηρόπουλο προϊστάμενο της Ειδικής Υπηρεσίας Δημοσίων Έργων Ύδρευσης Ρόδου του ΥΠΕΧΩΔΕ για τις πληροφορίες που μας έδωσαν.

Στερεά απόβλητα: ώρα μηδέν

2009-02-19T00:55:00.000-08:00

Ένα φλέγον θέμα που δυστυχώς δεν προσεγγίζεται με τη σοβαρότητα που πρέπει...

Το ζήτημα της διαχείρισης απορριμμάτων φέρνουν σήμερα ξανά στην επικαιρότητα η Kasseris eKo και τα Οικολογικά - Ροδιακά. Ένα φλέγον θέμα που δυστυχώς δεν προσεγγίζεται με τη σοβαρότητα που πρέπει. Προσεγγίζεται βέβαια ξεχωριστά από κάθε πλευρά όμως δεν υπάρχει η τόλμη για μια συλλογική απόφαση που θα έπαιρνε τα πράγματα μπροστά και θα έδινε μακροχρόνιες λύσεις. Οι δήμαρχοι του νησιού φαίνεται ότι δεν μπορούν να συνεννοηθούν, είναι αισθητή η απουσία παρέμβασης της κεντρικής εξουσίας και των αντιπροσώπων της και κανένας δεν αναλαμβάνει την πρωτοβουλία να παρθεί μια ενιαία και κοινά αποδεκτή απόφαση για τη διαχείριση της «καυτής πατάτας». Ακόμα και όσα συμφωνούνται δημοσίως αμφισβητούνται κατ’ ιδίαν και μαθηματικά οδηγούμεθα σε μια έξαρση του προβλήματος τα επόμενα χρόνια. Εν τω μεταξύ, οι χωματερές των δήμων γεμίζουν και συνεχίζεται η ανεξέλεγκτη απόρριψη σε χείμαρρους και δασικές εκτάσεις από ιδιώτες επιβαρύνοντας το περιβάλλον και την υγεία των πολιτών οι οποίοι βεβαίως πληρώνουν κανονικά τα τέλη καθαριότητας που συνεχώς «τραβούν την ανηφόρα». Είναι λοιπόν ώρα με γνώμονα την καλύτερη περιβαλλοντικά λύση να ληφθούν οι πρωτοβουλίες εκείνες που θα μπορέσουν να δώσουν απαντήσεις στο καυτό αυτό πρόβλημα. Η όποια απόφαση βεβαίως πρέπει να τεκμηριώνεται επιστημονικά και με τρόπο ρεαλιστικό και να έχει τη μεγαλύτερη δυνατή συναίνεση από τους πολίτες στους οποίους θα δοθεί η απαραίτητα πληροφόρηση.

Χωματερές: Ανοικτές πληγές στο περιβάλλον της Ρόδου

Ενώ η κατάσταση στις χωματερές του νησιού είναι κυριολεκτικά τραγική, ο σχεδιασμός για το τι πρόκειται να γίνει τα επόμενα χρόνια είναι ακόμα σε πολύ πρώιμο στάδιο. Το πρόβλημα όμως των απορριμμάτων είναι πιεστικό αφού ο μοναδικός χώρος υγειονομικής ταφής απορριμμάτων σε λίγο καιρό θα έχει κορεστεί ενώ πέντε δήμοι εναποθέτουν τα σκουπίδια τους σε χώρους ανεξέλεγκτης διάθεσης απορριμμάτων (Χ.Α.Δ.Α.) δηλαδή απλά χωματερές, με κινδύνους για την υγεία των κατοίκων αλλά και για το περιβάλλον.

Οι χωματερές
Τη στιγμή αυτή στο νησί της Ρόδου λειτουργούν τουλάχιστον τρεις χωματερές από δήμους, χωρίς να υπολογίζουμε τις δεκάδες άλλες χωματερές που δημιουργούν ασυνείδητοι πολίτες και που αποτελούν εστίες ρύπανσης αλλά και πρόκλησης πυρκαγιών τους θερινούς μήνες.

Οι δήμοι που έχουν αυτή τη στιγμή χωματερές είναι ο Δήμος Καμείρου στο Δ.Δ Σαλάκου, ο Δήμος Αρχαγγέλου σε περιοχή που βρίσκεται λιγότερο από 1.500 μέτρα από τον οικισμό, και ο Δήμος Νότιας Ρόδου που δέχεται και τα απορρίμματα των Δήμων Λινδίων και Αταβύρου σε περιοχή κοντά στη Λαχανιά. Παρόλο που η αποκατάσταση πολλών, μικρών χωματερών των πρώην κοινοτήτων προχωρά ικανοποιητικά έχουν δημιουργηθεί μεγαλύτερες χωματερές για όλα τα διαμερίσματα των δήμων που αναφέρουμε.

Η διαθεση των απορριμματων στο νησΙ
Πέντε δήμοι του νησιού (Ρόδου, Ιαλυσού, Πεταλούδων, Καλλιθέας και Αφάντου) έχουν κατά κάποιο τρόπο λύσει το πρόβλημα αφού η διάθεση των απορριμμάτων γίνεται στο Χ.Υ.Τ.Α. του βόρειου τριγώνου. Ο χώρος αυτός όμως με τους ρυθμούς εναπόθεσης απορριμμάτων και το μικρό βαθμό ανακύκλωσης υλικών σε λίγα χρόνια (ίσως και λιγότερο από 4) θα έχει κορεστεί με αποτέλεσμα να χρειάζεται νέο κύτταρο για να δεχτεί τα απορρίμματα. Όμως αυτό δε μπορεί να συνεχιστεί με του όγκους των σκουπιδιών να παραμένουν στα σημερινά επίπεδα ή και να αυξάνονται.
Από την άλλη πλευρά οι υπόλοιποι πέντε δήμοι δεν έχουν διέξοδο σήμερα αφού ο αρχικός σχεδιασμός προέβλεπε ότι όλοι θα εξυπηρετούνταν από το Χ.Υ.Τ.Α Ν. Ρόδου ο οποίος όμως δεν έχει καν αρχίσει να κατασκευάζεται με αποτέλεσμα την κατάσταση που βλέπετε στις φωτογραφίες μας και που θυμίζει υπανάπτυκτη περιοχή και όχι τον πρώτο τουριστικό προορισμό της χώρας.
Εικονική Πραγματικοτητα
Επισήμως βέβαια τα μέλη της διακομματικής επιτροπής για τη Διαχείριση Στερεών Αποβλήτων δηλώνουν ότι από τους 1.102 Χ.Α.Δ.Α. της χώρας έχουν κλείσει όλοι πλην επτά οι οποίοι μάλιστα θα κλείσουν μέχρι το τέλος του 2009 (!). Αυτά έγιναν γνωστά σε σύσκεψη στην οποία έλαβαν μέρος μεταξύ άλλων ο υφυπουργός και πρόεδρος της Επιτροπής Αθ. Νάκος, ο γενικός δ/ντής της Δ/νσης Περιβάλλοντος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής κ. Κρεμλής και ο διευθυντής Περιφερειακής Ανάπτυξης της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Ζακ Ποσέ. Απορία προκαλούν αυτές οι εκτιμήσεις εκτός βέβαια εάν χώρα θεωρείται μόνο η Στερεά Ελλάδα και η Πελοπόννησος.
Η ανακύκλωση
Την ανακύκλωση στο νησί μας έχει αναλάβει η Ελληνική Εταιρεία Αξιοποίησης Ανακύκλωσης που έχει αναλάβει παρόμοια έργα σε πολλούς άλλους δήμους της χώρας (Αθήνα, Πάτρα, Ζάκυνθος, Κέρκυρα, κλπ). Το έργο καθυστερεί και εκφράζονται φόβοι για τις πραγματικές προθέσεις της εταιρείας μια που το κόστος για τη μεταφορά των υλικών μπορεί να είναι δυσβάστακτο εάν δεν επιδοτηθεί. Εδώ βέβαια μπαίνει το περίφημο μεταφορικό ισοζύγιο και το πώς το κράτος θα έρθει να συνδράμει αυτή την προσπάθεια είτε με δικούς του πόρους είτε εντάσσοντας το έργο της μεταφοράς σε επιχειρησιακά προγράμματα.
Εργοστάσιο καυσης
Η εφημερίδα Καθημερινή (ρεπορτάζ Έφη Xατζηιωαννίδου) πριν από μια βδομάδα ανέφερε ότι η Ρόδος θα αποκτήσει το πρώτο εργοστάσιο καύσης απορριμμάτων με τη σύμφωνη γνώμη των δημάρχων του νησιού και του νομάρχη Δωδεκανήσου. Η πληροφορία βεβαίως είναι αληθινή, τουλάχιστον σε επίπεδο συζητήσεων, αφού ενώ υπάρχει απόφαση όλων των δημοτικών συμβουλίων του νησιού για ενιαίο φορέα διαχείρισης των απορριμμάτων δεν υπάρχει η κατ’ αρχήν έστω συμφωνία των δημοτικών συμβουλίων για έναρξη των διαδικασιών του έργου, η υλοποίηση του οποίου θα διαρκέσει από τέσσερα έως ίσως και οκτώ χρόνια. Ένα πρόβλημα είναι αυτό της χρηματοδότησης αφού το ύψος της επένδυσης είναι τεράστιο, περίπου 100 εκατομμύρια ευρώ, ενώ πρέπει να συνυπολογιστεί και το κόστος διαχείρισης των απορριμμάτων το οποίο μπορεί ακόμα και να διπλασιαστεί εάν ο όγκος των απορριμμάτων δε μειωθεί μέσω της ανακύκλωσης. Να σημειώσουμε ότι για καύση θα οδηγούνται τα απορρίμματα που δε μπορούν να ανακυκλωθούν στη μονάδα ανακύκλωσης και η παραγόμενη ηλεκτρική ενέργεια θα πωλείται στη ΔΕΗ αφού πρώτα βέβαια γίνουν οι σχετικές συμφωνίες που δεν έχουν γίνει έως σήμερα.

Το εργοστάσιο θα δέχεται περίπου 250 τόνους απορριμμάτων την ημέρα και αποτελεί μέρος ενός ολοκληρωμένου σχεδίου που θα περιλαμβάνει εκτός από τη Μονάδα Θερμικής Επεξεργασίας Αποβλήτων, την επέκταση με νέο κύτταρο του υπάρχοντος ΧΥΤΑ, ειδικό ΧΥΤΑ που θα δέχεται την τέφρα του εργοστασίου, μονάδα κομποστοποίησης φυτικών κυρίων υπολειμμάτων για την παραγωγή οργανικού λιπάσματος και ένα Κέντρο Διαλογής Ανακυκλώσιμων Υλικών (ΚΔΑΥ Ρόδου) όπου θα συγκεντρώνονται υλικά συσκευασίας και θα προωθούνται προς ανακύκλωση. Η προμελέτη περιβαλλοντικών επιπτώσεων έχει ήδη κατατεθεί στο Υ.ΠΕ.ΧΩ.Δ.Ε. και παρόμοια εργοστάσια υπάρχουν σε άλλες ευρωπαϊκές πόλεις εδώ και πολλά χρόνια.

Μέχρι τότε;
Ακόμα όμως και αν το εργοστάσιο καύσης πληροί τους επιθυμητούς όρους λειτουργίας, και ακόμα και αν κατασκευαστεί στους καλύτερους δυνατούς χρόνους το ερώτημα παραμένει τι θα γίνει μέχρι τότε. Θα πρέπει να ανεχτούμε τη σημερινή κατάσταση για τέσσερα ή ακόμα και περισσότερα χρόνια μέχρι να λειτουργήσει πλήρως το σύστημα διάθεσης και επεξεργασίας απορριμμάτων ή πρέπει να προχωρήσει το έργο του Χ.Υ.Τ.Α Ν. Ρόδου και η ανακύκλωση; Αυτά είναι ερωτήματα που τελικά δεν μπορούν να απαντηθούν σήμερα από την πολιτική ηγεσία του τόπου και τα οποία μπορεί να μας κοστίσουν πολύ στο μέλλον.

Δημήτρης Γρηγοριάδης

Τα φοινικόδεντρα της Ρόδου πεθαίνουν αβοήθητα

2009-01-22T00:47:00.000-08:00

Συνδεδεμένα με την αρχιτεκτονική της Ρόδου, το κόστος της απώλειάς τους είναι πολλαπλό.

Επίσκεψη Υπουργού, δεκαετία του 1950 στη Ρόδο. Ακολουθεί η καθιερωμένη σύσκεψη στη Νομαρχία, όπου ο κάθε Διευθυντής – τότε δεν υπήρχαν φορείς - έθετε τα προβλήματα και τις προτάσεις του. Πρόταση λοιπόν του Διευθυντή Γεωργίας ήταν το ξερίζωμα των «ανθελληνικών» φοινίκων, συμπλήρωμα της Ιταλικής αρχιτεκτονικής κάθε κτιρίου όχι μόνο στην πόλη, αλλά και στην Καλλιθέα, στο Campo Chiaro και αλλού. Όπως έλεγε, αποτελούσαν πρόβλημα διότι θύμιζαν την ιταλική περίοδο και αντιπρότεινε στη θέση τους να φυτέψουμε ελληνοπρεπή δέντρα, συγκεκριμένα πλατάνια, όπως άλλωστε είθισται σε όλες τις ελληνικές πόλεις. Σύμφωνα με τα λόγια του «…οι ξεδιάντροποι (οι Ιταλοί) ως και πλατεία με εκατό χουρμαδιές έφτιαξαν…»(!). Μπροστά στον κίνδυνο να γίνει αποδεκτή αυτή η πρόταση, ο τότε έφορος της Αρχαιολογικής υπηρεσίας κος Κοντής αναγκάστηκε να επιχειρηματολογήσει αναλόγως.
Πιο συγκεκριμένα, ανέφερε ότι στην αρχαία Ελλάδα οι φοίνικες κοσμούσαν όλες τις Ελληνικές πόλεις και ιδιαίτερα τους ναούς και συνεπώς, δεν μπορούσε να αμφισβητήσει κανείς την ελληνικότητα τους.
Επιπλέον, από τότε που τα πλήθη υποδέχτηκαν ως βασιλέα τον Ιησού Χριστό στρώνοντας με βάγια την είσοδο του στη Βηθλεέμ – όπως αναφέρει το Ευαγγέλλιο – οι φοίνικες αποτελούν σύμβολα της χριστιανικής πίστης και θρησκείας. Άλλωστε, εξ ου και η Κυριακή των Βαΐων.
Άρα λοιπόν, οι φοίνικες δεν ήταν μόνο δέντρα ελληνοπρεπή αλλά και σύμβολα του Χριστιανισμού. Επομένως, αδίκως κατηγορούντο.
Κάπως έτσι, τότε γλίτωσαν τον αφανισμό…
Αυτά μου είχε διηγηθεί ο αείμνηστος φίλος Ηλίας Κόλλιας (αλήθεια, αυτές τις μέρες συμπληρώνονται δύο χρόνια από τότε που έφυγε από κοντά μας…) καθαρίζοντας την τάφρο στην πύλη ντ’Αμπουάζ στη διάρκεια μίας φωτογράφησης. Σίγουρα δε θα μπορούσε να φανταστεί ότι οι φοίνικες που ανέδειξε και όλοι μαζί καμαρώναμε για την ομορφιά τους και την απόλυτη ταύτισή τους με την αρχιτεκτονική της μεσαιωνικής πόλης - περιμετρικά της Τάφρου και ιδιαίτερα στην πύλη αυτή - θα αργοπέθαιναν όρθιοι, στο έλεος του ερυθρού ρυγχωτού κάνθαρου, ο ένας μετά τον άλλο κι εμείς θα περιοριζόμασταν μόνο στο ξερίζωμα και την απομάκρυνσή τους και ίσως αύριο μετά από μελέτες προτείνοντας την αντικατάστασή τους, επιτέλους…με πλατάνια.

Οι δολοφόνοι των φοινικόδεντρων

Η ανάγκη για καλλωπισμό των εξωτερικών δημόσιων και ιδιωτικών χώρων οδήγησε στην εισαγωγή φοινίκων από τρίτες χώρες και κυρίως από την Αίγυπτο. Ωστόσο, μαζί με τους φοίνικες ήρθε και ένα άσχημο παράσιτο που ονομάζεται ερυθρός ρυγχωτός κάνθαρος των φοινικοειδών (Rhynchophorus ferrugineus).
Όντας άτρωτο στα παρασιτοκτόνα και δίχως καμία άλλη θεραπεία να είναι ουσιαστικά αποτελεσματική, ο κάνθαρος έχει οδηγήσει σε εξόντωση ένα μεγάλο ποσοστό των φοινίκων της Ρόδου. Ήδη, σε σημαντικά σημεία της πόλεως, εκατοντάδες φοίνικες – άρρηκτα συνδεδεμένοι με την αρχιτεκτονική κληρονομιά της Ρόδου – αργοπεθαίνουν αβοήθητοι, παρά τις όποιες προσπάθειες διάσωσής τους. Πιο συγκεκριμένα, σε σημεία όπως αυτό περιμετρικά της Μεσαιωνικής τάφρου, στην πύλη ντ’ Αμπουάζ, πίσω από τη Νομαρχία, στην αυλή του Ευαγγελισμού, στην πύλη της Ελευθερίας, στο πάρκο της Δημοκρατίας καθώς και σε ξενοδοχεία και ιδιωτικούς κήπους η εικόνα είναι απελπιστική. Ο ρυγχωτός κάνθαρος γνωστός για τη δράση του στην Ασία ως παράσιτο για τους κοκοφοίνικες, έφθασε στη Σαουδική Αραβία και στη συνέχεια το 1992, στην Αίγυπτο. Μετά την μαζική εισαγωγή φοινίκων για τους Ολυμπιακούς Αγώνες της Αθήνας το 2004, έκανε την εμφάνισή του και στην Ελλάδα και πιο πρόσφατα στο νησί μας. Αξίζει να σημειωθεί ότι στη χώρα μας – όπως και σε άλλες μεσογειακές χώρες – το παράσιτο αυτό προσβάλλει κυρίως τις χουρμαδιές (Phoenix dactylifera) και τους Κανάριους φοίνικες (Phoenix canariensis).

Ο κάνθαρος αυτός έχει μήκος περίπου 3 εκατοστά και μπορεί να πετάξει για πάνω από ένα χιλιόμετρο δίχως να σταματήσει και παρά το μέγεθός του και τα ξεχωριστά χαρακτηριστικά είναι σχεδόν αδύνατο να εντοπιστεί, εφόσον ολοκληρώνει τον κύκλο της ζωής του μέσα στον κορμό ενός φοινικόδεντρου.

Τα θηλυκά γεννάνε περίπου 200 αυγά σε τρύπες ή πληγές μέσα στον κορμό του δέντρου. Τα αυγά αυτά επωάζονται και έτσι ξεκινά η ολική καταστροφή του φοίνικα. Πιο συγκεκριμένα, οι χωρίς πόδια νύμφες (που έχουν μήκος 5 εκατοστά περίπου και κρεμώδες λευκό σώμα με καφετί κεφάλι) μπαίνουν στο εσωτερικό του φοίνικα, τρώγοντας το μαλακό και χυμώδη ιστό του δέντρου κάνοντας στοές και μεγάλες κοιλότητες. Η διαδικασία αυτή μπορεί να κρατήσει από έναν έως τρεις μήνες και οι ενήλικοι κάνθαροι εμφανίζονται δύο με τρεις εβδομάδες αργότερα. Συνολικά, χρειάζεται περίπου τέσσερις μήνες για να καταστραφεί ολοκληρωτικά ένας φοίνικας.

Ο Νίκος Θυμάκης, πρόεδρος της Ελληνικής Εταιρείας Φοινικοειδών και ο Δημήτρης Κοντοβήδας, εντομολόγος στο Μπενάκειο Φυτοπαθολογικό Ινστιτούτο, προσδιόρισαν την ταυτότητα του πλάσματος αυτού. Κάποιες θεραπείες που έχουν προταθεί για την καταπολέμηση αυτού του παράσιτου –δίχως όμως να έχει πιστοποιηθεί η αποτελεσματικότητά τους και χωρίς να προσφέρουν θεραπεία– είναι οι εξής:
Α. Η εισαγωγή νηματοζώων στις ρίζες των φοινίκων κατά τη διάρκεια της προνυμφικής περιόδου του κάνθαρου.
Β. Το Ιταλικό Πανεπιστήμιο της Κατάνια ανακοίνωσε ότι είχε επιτυχία με τη χρήση ενός οικολογικού παρασιτοκτόνου που αποκαλείται Endoperatia που ψεκάζεται εντός του κορμού και το οποίο δοκιμάζεται στην Ελλάδα.
Γ. Η χρήση παγίδων φερομόνης που καλύπτεται με ίνες φοινικιάς για να διεγείρει το ενδιαφέρον του εντόμου.

Ο μόνος σίγουρος τρόπος να περιοριστεί η εξάπλωση του καταστροφικού αυτού παρασίτου είναι η απαγόρευση εισαγωγής φοινίκων από χώρες εκτός Ευρώπης, σύμφωνα με την Οδηγία της Ε.Ε. 2007/365/ΕΚ, ενώ οι εισαγωγές εντός Ευρώπης θα πρέπει να συνοδεύονται από ένα φυτοϋγιεινομικό πιστοποιητικό. Προς το παρόν μονάχα στην Κρήτη ισχύει η παραπάνω Οδηγία, ενώ η υπόλοιπη Ελλάδα δεν έχει ακόμα συμμορφωθεί.

Τέλος, ως εναλλακτική πρόταση στην αγορά μίας χουρμαδιάς ή ενός Κανάριου φοίνικα είναι η επιλογή αγοράς ενός Μεσογειακού γηγενή φοίνικα νάνου (Chamaeops humulis) ή ενός Μεξικανού φοίνικα (Washingtonia robusta), μια και οι έρευνες έχουν δείξει ότι οι φοίνικες που έχουν πιο λεπτό κορμό μπορεί να είναι πιο ανθεκτικοί στην επιμόλυνση.

Πηγές: Ευχαριστούμε θερμά τον κο. Δημήτρη Γρηγοριάδη για τη βοήθειά του.